Ludzie

Ciekawostki o Tatarach

Znaleźliśmy 20 ciekawostek na temat Tatarów
11
Nazwa "tatar" z języka tureckiego i perskiego oznacza "posłaniec na koniu".
Sami siebie nazywali ludem Tatarlar, co w uszach Europejczyków brzmiało jak Tartar, czyli według mitologii greckiej najmroczniejsza część piekieł. Mordując, łupiąc i paląc, najeźdźcy ze wschodu zachowywali się tak, jakby rzeczywiście przybywali z piekła.
12
Tatarzy mieli opinię zdolnych wojowników.
Wojsko tatarskie stanowiła prawie wyłącznie jazda, której specyficzna taktyka doprowadzona była do perfekcji. Tatarzy dosiadali konia na krótkich strzemionach, gdyż było to odpowiednie do konnego łucznictwa. Poza tym jeździec mógł sobie pozwolić na przeskoczenie na luźnego, nieobciążonego konia (luzaka), którego prowadził za uzdę.

Początkowo wszyscy dysponowali łukami (często po kilka), szablami, byli opancerzeni wraz z końmi w wytrzymałe zbroje lamelkowe z rogowych i skórzanych łusek. Dysponowali też jazdą ciężką. W późniejszym okresie (po zajęciu przez Rosję większości terenów Złotej Ordy) uzbrojenie to zmieniło się na uboższe (łuki refleksyjne, szable tylko u najbogatszych, masałaki oraz arkana).
13
Wojska tatarskie trudno było pokonać ze względu na stosowaną przez nie specyficzną taktykę.
Tatarzy podejmowali walkę tylko wtedy, gdy mieli wielokrotną przewagę liczebną lub gdy byli do niej zmuszeni, np. obawiając się utraty zagrabionych łupów i jasyru (wziętych do niewoli).
14
Tatarzy stanowili jedyne ogniwo łączące Rzeczpospolitą ze światem islamu i kulturą orientu.
Materialnym śladem ich obecności na ziemiach polskich jest Szlak Tatarski obejmujący Białystok, Sokółkę Bohoniki, Kruszyniany, Krynki i Supraśl.

Szlak liczy 150 km, jest dowodem na to, że przez 400 lat żyli obok siebie katolicy, żydzi, prawosławni i muzułmanie.
15
Etnologowie wyodrębnili zespół pewnych cech zwanych "tatarskością".
"Tatarskość" polega m.in. na kultywowaniu endogamii, czyli zwyczaju zawierania małżeństw w obrębie własnej społeczności, podobieństwie fizycznym (lekko skośne oczy, wydatne kości policzkowe, śniada cera, krepa sylwetka) oraz silna wiara w pochodzenie od wspólnych przodków.

Kolejnym elementem tożsamości tatarskiej (tożsamości Lipków) jest przywiązanie do polskości - przyjęcie języka polskiego, jako swego ojczystego, utożsamianie się z polską historią i kultywowanie pamięci o udziale tatarskich żołnierzy w najważniejszych konfliktach zbrojnych Rzeczpospolitej (m.in. Bitwa pod Grunwaldem).
16
Najważniejszymi świętami Tatarów polskich są Ramadan Bajram i Kurban Bajram.
Pierwsze z nich przypada na zakończenie Ramadanu i jest świętem dziękczynienia, któremu towarzyszy zwyczaj spożywania tradycyjnych słodyczy oraz wręczania sobie podarunków.

Najważniejszym świętem kalendarza muzułmańskiego jest Kurban Bajram. W czasie tego święta ojciec rodziny składa w ofierze rytualnie zabite zwierzę (owcę, barana, krowę). Święto to upamiętnia ofiarę Abrahama i jego posłuszeństwo wobec Boga.
17
Tatarzy modlą się w meczetach.
W Polsce istniej ich pięć, dwa znajdują się na terenie tatarskiej enklawy w Bohonikach i Kruszynianach. Najstarszy jest meczet w Kruszynianach, pierwsze wzmianki o nim pochodzą z XVIII w. Budynek jest w kolorze zielonym (kolor islamu).
18
Cmentarze muzułmańskie nazywają się mizary.
Na Szlaku Tatarskim znajdują się dwa - w Bohonikach i Kruszynianach. Tatarskie mizary, podobnie jak tatarskie meczety, tylko częściowo spełniają wytyczne zawarte w Koranie, a częściowo odzwierciedlają wpływy tradycji katolickiej.

Każda mogiła składa się z dwóch kamieni - większy zaznacza wezgłowie, mniejszy umiejscowiony jest u stóp. Wszystkie zwrócone są w stronę Mekki.

Obecne mogiły maja już bardziej chrześcijańską formę - przykryte są dużym kamiennym nagrobkiem z półksiężycem u szczytu wezgłowia. Czasami zdarza się też podobizna zmarłego na nagrobku, co jest bardzo nietypowe, a nawet sprzeczne z muzułmańskimi zasadami.
19
Obecnie w Polsce można zobaczyć tatarską jurtę (namiot pokryty skórami, zwykle jelenimi lub wojłokiem), jedynie jako atrakcję turystyczną, w której mieści się gospoda w Kruszynianach.
Właściciele krzewią tatarską tradycję, historię i kuchnię., która poleca typowe tatarskie potrawy, jak pierekaczewnik, kołduny, babka ziemniaczana, trybuszok. Na deser podaje się czak czak lub chałwę.
20
Sporo sławnych osób ma lub miało tatarskie korzenie.
Należą do nich m.in. Charles Bronson, który pochodził od litewskich Lipków, Henryk Sienkiewicz - jego ojciec był potomkiem Lipków, Magdalena Abakanowicz - pochodziła ze szlacheckiej rodziny o tatarskiej proweniencji.

Najnowsze tematy

Ciekawostki o palczaku madagaskarskim
Przez wielu uważany za najdziwniejsze i najbrzydsze zwierzę świata. Do 1961 roku uważany za gatunek wymarły. Występuje tylko na Madagaskarze. Tubylc ...
Ciekawostki o Johannie Wolfgangu von Goethe
Johann Wolfgang Goethe żył i tworzył na przełomie XVIII i XIX wieku. Był niemieckim poetą, dramatopisarzem, powieściopisarzem, naukowcem, mężem stanu, ...
Ciekawostki o kasztanach
Kasztan nie jest tym samym drzewem, które powszechne jest w naszych ogrodach i parkach, choć potocznie takim mianem się go określa. Kasztan, w odróżni ...
Ciekawostki o Poczdamie
Poczdam jest stolicą Brandenburgii. Ze względu na swoją historyczną przeszłość jest miastem międzynarodowym, czego odzwierciedleniem jest także różnor ...
Ciekawostki o kuokach
Kuoki słyną ze swojego uśmiechu. Te małe torbacze zamieszkujące Australię stały się swego rodzaju światowym fenomenem. Od 2010 roku rzesze turystów po ...
Ciekawostki o Camilli Parker Bowles
Od 50 lat jej życie toczy się u boku obecnego króla Karola III. Pochodzi z dobrze sytuowanej, szlacheckiej rodziny. Ma za sobą burzliwą historię, nieu ...
Ciekawostki o Zygmuncie I Starym
Zygmunt I Stary był przedostatnim Jagiellonem na polskim tronie. Jako przedostatni z sześciu braci nie był brany pod uwagę, jako następca tronu. Okoli ...
Ciekawostki o zamku Balmoral
Zamek Balmoral jest prywatną rezydencją brytyjskiej rodziny królewskiej. Zakupiony w 1852 roku przez księcia Alberta, męża królowej Wiktorii, stał się ...

Podobne tematy

Ciekawostki o Romach
Romowie to naród nieterytorialny, nie roszczący sobie prawa do żadnego terytorium. Pochodzą z terytorium Indii i obecnie, tworząc diasporę, zamieszkuj ...
Ciekawostki o Aborygenach australijskich
Są najstarszą na świecie grupą etniczną, najstarszą cywilizacją. We współczesnym świecie Aborygeni są postrzegani jako naturalna część krajobrazu Aust ...
Ciekawostki o Indianach
Indianie powszechnie kojarzą się z pióropuszami i tomahawkami, kowbojskimi filmami i książkami Karola Maya. Mało kto kojarzy, że ludzie ci na kontynen ...
Ciekawostki o Gruzji
Ten w większości górzysty kraj Kaukazu Południowego jest po trosze europejski i jednocześnie w pewnym stopniu azjatycki. Jest mieszanką wielu kultur i ...
Ciekawostki o Mount Everest
Mount Everest jest najwyższym szczytem Ziemi, tworzy potężny masyw podcięty lodowcami z trzech stron. Leży na granicy Nepalu i Chin i nosi również naz ...
Ciekawostki o Jerozolimie
Nazywana Złotym Miastem, Miastem Świętym, Miastem Dawida, Miastem Pokoju ale niestety także miastem konfliktów. Jerozolima to najważniejszy dla Żydów ...
Ciekawostki o Sumerach
Wiemy o nich niewiele, jednak to, co udało nam się ustalić, przyprawia o zawrót głowy. Lud niewiadomego pochodzenia, który stworzył cywilizację będącą ...
Ciekawostki o kimchi
Podczas gdy w Polsce najczęściej kisimy kapustę i ogórki, w Korei najpopularniejsze jest kimchi, które jest koreańskim przysmakiem, stanowi popularną ...