Ciekawostki o cywilizacji Majów

Cywilizacja Majów
Znaleźliśmy 32 ciekawostki na temat cywilizacji Majów

Wysoko rozwinięta cywilizacja mezoamerykańska

Cywilizacja Majów przez wieki budowała swoją potęgę na rozległym terytorium południowo-wschodniego Meksyku i północnej części Ameryki Środkowej. Była cywilizacją wysoce rozwiniętą, znaną z najbardziej wyrafinowanego systemu pisma, ze swojej sztuki, architektury, matematyki, astronomii i kalendarza, który był o wiele dokładniejszy niż ówczesny kalendarz rzymski. Majów nazywano Grekami Nowego Świata, gdyż budując swoją cywilizację, wywierali ogromny wpływ na rozwój całej Mezoameryki.

1
Cywilizacja Majów rozwinęła się w mezoamerykańskim obszarze kulturowym.

Rozwinęła się ona na obszarze obejmującym dziś południowo-wschodni Meksyk, cała Gwatemalę i Belize oraz zachodnie części Hondurasu i Salwadoru.

Obszar ten to północne niziny półwyspu Jukatan i wyżyny Sierra Madre, meksykański stan Chiapas, południowa Gwatemala, Salwador i południowe niziny przybrzeżne Pacyfiku.

2
Mezoameryka była jedną z sześciu kolebek cywilizacji na świecie.
Obszar ten dał początek złożonemu społeczeństwu, rolnictwu, miastom, monumentalnej architekturze, pismu i systemom kalendarzowym. Ludy mezoamerykańskie szczyciły się też wiedzą astronomiczną i matematyczną, a także kosmiczną wizją świata.

Postrzegali oni świat jako podzielony na cztery działy zgodne z kierunkami kardynalnymi, każdy z innymi atrybutami, oraz podzielony jeszcze na trzy działy: królestwo niebieskie, ziemię i świat podziemny.
3
Terytorium Majów obejmowało jedną trzecią Mezoameryki.
Majowie byli zaangażowani  w dynamiczne relacje z sąsiednimi kulturami, które obejmowały Olmeków, Mixteków,Teotihuacan, Azteków i in.
4
Historia cywilizacji Majów podzielona jest na trzy główne okresy: przedklasyczny, klasyczny i postklasyczny.
Były one poprzedzone okresem archaicznym, w którym pojawiły się pierwsze osiedlone wsie i wczesny rozwój rolnictwa.
5
W okresie przedklasycznym (2000 p.n.e -250 n.e.) Majowie rozwinęli swoja pierwszą cywilizację.
Okres ten na początku charakteryzował się osadnictwem osiadłym oraz wprowadzeniem figurek z ceramiki i wypalanej gliny. Majowie uprawiali już wówczas kukurydzę, fasolę, dynię i papryczki chili.

W późniejszym okresie małe wioski zaczęły rozrastać się, tworząc miasta (Nakbe w Gwatemali jest najwcześniejszym dobrze udokumentowanym miastem Majów, które datuje się na 750 r p.n.e.).

W późnym okresie preklasycznym miasto El Mirador rozrosło się do około 16 km2. Miasta Takalik Abaj i Chocola były dwoma najważniejszymi miastami na równinie przybrzeżnej Pacyfiku, a Kochmen stało się ważnym miejscem w północnym Jukatanie.
6
Rozkwit kultury Majów okresu preklasycznego załamał się w I wieku naszej ery.
Wiele wielkich miast Majów tej epoki zostało opuszczonych nie wiadoma z jakiej przyczyny.
7
Okres klasyczny (około 250 -900 A.D.) był szczytem wielkiego budownictwa i urbanistyki, monumentalnych inskrypcji oraz rozwoju intelektualnego i artystycznego Majów.
Okres ten porównywalny jest z do renesansowych Włoch lub klasycznej Grecji. Powstało wtedy wiele miast-państw zaangażowanych w złożoną sieć sojuszy i wrogości.

Największe miasta liczyły od 50 do 120 tys. mieszkańców i były połączone z sieciami filii. Miasta Majów w tym okresie znajdowały się pod wpływem wielkiej metropolii w odległej Dolinie Meksyku - Teotihuacan.
8
Na półwyspie Jukatan znajduje się miasto Coba, które było najważniejszą stolicą Majów.
Miejsce to jest ogniwem największej sieci kamiennych grobli starożytnego świata Majów i zawiera wiele grawerowanych i rzeźbionych stel, które dokumentują ceremonialne życie i ważne wydarzenia z okresu późnego klasycznego.

Od centralnego miejsca rozchodzi się szereg dróg wzniesionych z kamienia i tynku, tzw. białe drogi. Najdłuższa z nich biegnie ponad 100 km na zachód do miejsca Yaxuna. 

Tam znajduje się grupa wielkich piramid świątynnych znanych jako Nohoch Mul, z których najwyższa, Ixmoja ma około 42 metry wysokości.

Ixmoja jest jedną z najwyższych piramid na półwyspie Jukatan, przewyższa ją Calakmulna mająca 45 metry wysokości.
9
W szczytowym okresie rozwoju cywilizacji Coba liczyło około 50 tys. mieszkańców, a obszar zabudowany rozciąga się na około 80 km.
Miasto pozostało ważnym miejscem w epoce postklasycznej, budowano w nim nowe świątynie, a stare utrzymywano co najmniej do XIV wieku, być może nawet do przybycia Hiszpanów.
10
W IX wieku nastąpił upadek Majów okresu klasycznego - jest to jedna z największych niewyjaśnionych zagadek archeologii.
Ośrodki miejskie nizin południowych, m.in. Palenque, Copan, Tikal i Calkmul zostały opuszczone. Nie oznaczało to końca cywilizacji Majów, a jedynie odejście z tego terenu jako centrum władzy.

Zaczął rozwijać się północny Jukatan i w okresie postklasycznym państwo Chichen Itza zbudowało imperium, które zjednoczyło znaczną część regionu Majów. Rozkwitły takie ośrodki jak Mayapan i Uxmal (jedno z najważniejszych stanowisk archeologicznych kultury Majów, obok Palenque, Chichen Itza i Calakmul w Meksyku, Caracol i Xunantunich w Belize oraz Tikal w Gwatemali).