Ciekawostki o Janie III Sobieskim

Jan III Sobieski

Lew Lechistanu

Jan III Sobieski był królem Polski przez dwadzieścia dwa lata. Był osobą bardzo dobrze wykształconą, posługującą się kilkoma językami obcymi, dla którego nauka, sztuka i szeroko pojęta kultura były niezmiernie istotne. Był mecenasem sztuki, artystów i uczonych, a jednocześnie świetnym żołnierzem mającym bogate doświadczenie na polach bitew. W historii Europy zapisał się na stałe jako pogromca islamu, bohater odsieczy wiedeńskiej - "Lew Lechistanu".
1.Jan III Sobieski herbu Janina, był królem Polski począwszy od 21 maja 1674 roku do 17 czerwca 1696 roku.
Został wybrany przez szlachtę na sejmie elekcyjnym po śmierci króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego. Sprawował władzę przez 22 lata.
2.Urodził się 17 sierpnia 1629 roku na zamku w Olesku na Ukrainie.
Olesko było prywatnym miastem szlacheckim lokowanym w 1441 roku, położonym w XVI wieku w województwie ruskim.  Obecnie leży 23 km na północ od Złoczowa, 72 km od Lwowa i 5 km od Podhorców, nad jednym z ramion Styru (prawy dopływ Prypeci) zwanym Liberią. Pierwotnie zamek był własnością rodziny Sienieńskich z Sienna, Daniłowiczów, a następnie Sobieskich i Rzewuskich. Jan Sobieski, już jako król, dwukrotnie odwiedzał później zamek, raz w kwietniu 1682 roku, a następnie w 1687 - wraz z żoną Marią Kazimierą i dworzaninem, Francuzem, Daleyrac. Według kronikarzy, władca stwierdził, że "chce odwiedzić miejsce i pokój, w którym się urodził". Według kronikarzy również, w dniu narodzin władcy, pod zamek podjeżdżały oddziały tatarskie.
3.Według jednej z hipotez, w tym samym miejscu przyszedł na świat poprzednik na tronie Jana III Sobieskiego - Michał Korybut Wiśniowiecki.
Według innej, było to w pobliskim Białym Kamieniu.
4.Dzieciństwo spędził Sobieski w rezydencji pradziada, hetmana wielkiego koronnego Stanisława Żółkiewskiego, w Żółkwi.
Jan Sobieski spokrewniony był z potężnym rodem Żółkiewskich poprzez matkę, Zofię Teofilę z Daniłowiczów, wojewodziankę ruską - był prawnukiem hetmana. Żółkiew była ulubioną rezydencją króla i tam, już w dorosłym życiu, spędzał najwięcej czasu.
5.Jan Sobieski pochodził z rodu Sobieskich z Sobieszyna - wsi szlacheckiej stanowiącej gniazdo rodu.
Jego ojcem był działacz polityczny Jakub Sobieski (pod koniec życia kasztelan krakowski), a dziadkiem Marek Sobieski - magnat, wojewoda, kasztelan lubelski, chorąży wielki koronny, starosta łucki. Obaj, oprócz sprawowania wysokich funkcji państwowych, odznaczyli się zasługami na polu walki (Marek, jako wprawny szermierz, cieszył się zaufaniem i uznaniem Stefana Batorego). Natomiast matką Jana Sobieskiego była Zofia Teofila z Daniłowiczów Sobieska , córka wojewody ruskiego Jana Daniłowicza i Zofii z Żółkiewskich - córki hetmana Stanisława Żółkiewskiego. Rodzice Sobieskiego posiadali siedmioro potomstwa, z czego jedynie czworo dożyło dorosłości: Marek - rotmistrz wojsk koronnych, który zginął w niewoli tatarskiej (trafił do niej po bitwie pod Batohem, gdzie pojmały go wojska Chmielnickiego), Katarzyna - żona Michała Kazimierza Radziwiłła i Anna - wstąpiła do zakonu benedyktynek, gdzie zmarła w wieku 19 lat.
6.Krewni króla ze strony Sobieskich, Daniłowiczów i Żółkiewskich byli zasłużeni w walkach z Turkami i Tatarami.
Ich postawa i zaangażowanie w sprawy ojczyzny miały wielki wpływ na ukształtowanie i poglądy przyszłego króla. Spędzając dzieciństwo w Żółkwi, Jan wychowywał się w atmosferze kultu pradziadka, który był dla niego wzorem żołnierza i obywatela.
7.Jan, a także jego brat Marek, otrzymali staranne wykształcenie.
Jakub Sobieski bardzo zabiegał o gruntowną znajomość przez synów kilku języków obcych. Dbał, aby oprócz nauki słownictwa i gramatyki, chłopcy uczyli się języków obcych poprzez konwersację, gdyż, jak twierdził "milczeniem żaden się żadnego języka nie nauczył". Nauka odbywała się według szczegółowej instrukcji sporządzonej przez ojca, która obejmowała, oprócz języków obcych i innych dziedzin nauki, także ćwiczenia pobożności, relaks i utrzymywanie higieny osobistej.
8.Dalsze kształcenie braci odbywało się w Krakowie, w Kolegium Nowodworskiego.
Jan i Marek przybyli do Krakowa w 1640 roku, jednak zanim zapisali się do szkoły, na prywatnych lekcjach pobierali naukę łaciny. Po kilku miesiącach dokształcania się, bracia znakomicie zdali egzamin wstępny, dlatego przyjęto ich od razu do klasy drugiej, tzw. "poetyki". Kształcenie w szkole odbywało się pod okiem znakomitych pedagogów, którzy odegrali ogromną rolę w ich wychowaniu. Nauczyciele owi lansowali model wodza-żołnierza, koncepcję rządów nad państwem wybitnej jednostki, zerwanie z powszechnymi nawykami szlacheckimi, stałe utrzymywanie gotowości bojowej państwa i zapewnienie skarbowi państwa odpowiednio wysokich dochodów.
9.Po zakończeniu edukacji w Kolegium Nowodworskiego, bracia Sobiescy rozpoczęli studia na Wydziale Filozoficznym Akademii Krakowskiej.
Studiowali w latach 1643-1646, byli pilnymi i sumiennymi studentami. Jan Sobieski nawiązał w czasie studiów przyjaźń z dziekanem Wojciechem Dąbrowskim, który ponoć przepowiedział mu koronę królewską. Edukacja odbyta w Krakowie miała ogromny wpływ na dalsze życie przyszłego króla.
10.Po studiach bracia przez dwa i pół roku przebywali za granicą, zwiedzając Niemcy, Niderlandy, Francję i Anglię.
W czasie tego pobytu Jan poznał wielu wybitnych dowódców i przywódców politycznych, m.in. Wielkiego Kondeusza (wybitny dowódca wojskowy, książę Ludwik de Bourbon-Conde), króla Karola II Stuarta (król Anglii i Szkocji), Wilhelma II Orańskiego (książę Oranii-Nassau). Ćwiczył się w wojskowości, zapoznawał się z organizacją armii francuskiej, szwedzkiej i hiszpańskiej, oglądał najlepsze w ówczesnej Europie fortyfikacje w Niderlandach. Zajmował się także studiowaniem klasycznych tekstów - Tacyta, Salustiusza, Liwiusza i Swetoniusza. W Paryżu zapisał się do Czerwonej Kompanii gwardii królewskiej. W stolicy Francji zastała go wiadomość o śmierci ojca, tam też uczestniczył w żałobnej mszy celebrowanej przez legata papieskiego.
Jan III Sobieski
Znaleźliśmy 44 ciekawostki na temat Jana III Sobieskiego

Przeczytaj również

Ciekawostki o Janie Kochanowskim Ciekawostki o Beyoncé Ciekawostki o Alanie Turingu Ciekawostki o Marii Skłodowskiej-Curie Ciekawostki o Janie Brzechwie

Rozerwij się trochę!

Lubisz quizy? My lubimy, dlatego wraz z portalem FunQuiz.pl zapraszamy do łączenia przyjemnego z pożytecznym.

Quizy o znanych ludziach Quizy z wiedzy ogólnej