Ludzie

Ciekawostki o Jane Austen

Znaleźliśmy 26 ciekawostek na temat Jane Austen

Ikona światowej powieści obyczajowej

Jane Austen jest angielską pisarką zwaną znawczynią psychiki płci pięknej. Jest autorką powieści, które opisywały życie angielskiej klasy wyższej na przełomie XVIII i XIX wieku. Powieści Jane Austen jako jedne z pierwszych eksponowały szeroko problematykę ról społecznych kobiet XIX -wiecznej Anglii. Jane Austen była świetnym obserwatorem życia. Mimo, że żyła na uboczu i w małej miejscowości, świetnie odzwierciedlała niuanse „wielkiego” życia wyższych sfer. Dorastała pod czujnym okiem ojca i najstarszego brata – nie kończąc studiów z dziedziny literatury, w oparciu o własne starania, była w stanie wypracować świetny literacki warsztat.

Fabuła jej dzieł skupia się głównie na eksponowaniu wad ówczesnego społeczeństwa brytyjskiego. Komentując stan wyższych klas społecznych, często używała ironii, humoru i realistycznych opisów. Niektórzy krytycy charakteryzują Jane Austen jako pisarkę feministyczną, bowiem jej powieści najczęściej opowiadają o problemach dobrze urodzonych kobiet w Wielkiej Brytanii pod koniec XVIII wieku. Losy ciekawie nakreślonych, rezolutnych i realistycznych pierwszoplanowych bohaterek po dziś dzień przyciągają czytelników i czytelniczki z całego świata. Całość jej powieści dopełnia zazwyczaj pełna zwrotów akcji historia miłosna.

Jane Austen
1
Jane Austin przyszła na świat 16 grudnia 1775 roku w Stevenson nieopodal Basingstoke, w hrabstwie Hempshire.
2
Ojciec Jane, George Austin był wykształconym pastorem kościoła anglikańskiego.
Jako obiecujący młodzieniec zdobył stypendium naukowe, które umożliwiło mu studia w oksfordzkim St. John`s College, gdzie także pracował, jako wicekapelan i dziekan Wydziału Sztuk Wyzwolonych. W toku studiów zdobył tytuł bakałarza nauk humanistycznych, magistra i bakałarza teologii, a także wykładał grekę.
3
Matka Jane,  Cassandra Leigh pochodziła z wybitnej rodziny - jej ojciec był rektorem All Souls College w Oksfordzie.
Swoją żonę, młodszą o osiem lat, ojciec Jane poznał, gdy ta przyjechała do Oxfordu w odwiedziny do swojego wuja.  Na ślubie nie była obecna rodzina George`a, a panna młoda miała na sobie czerwony strój do jazdy konnej.
4
Rodzina utrzymywała się ze skromnych dochodów ojca wynoszących rocznie 600 funtów.
Był to wówczas dochód skromny, dla porównania, wykwalifikowany robotnik - kowal czy stolarz, mógł zarobić około 100 funtów rocznie a typowy roczny dochód rodziny szlacheckiej wynosił od 1000 do 5000 funtów. Z listów Jane pisanych do rodziny (zachowało się ponad 100 listów pisanych do Cassandry) można się dowiedzieć, że dzieciństwo miała szczęśliwe, otoczona była troską i miłością.
5
Jane miała liczne rodzeństwo - sześciu braci i jedną siostrę.
Jej najstarszy brat James otrzymał święcenia kapłańskie, a pod koniec życia pełnił obowiązki w parafii Steventon. Drugi z braci – George – od urodzenia był upośledzony i prawdopodobnie głuchoniemy, nie mieszkał z rodziną w Steventon, rzadko o nim wspominano. Edward – trzeci z braci – został adoptowany przez kuzynostwo Austenów - Thomas'a i Catherine Knight i odziedziczył pokaźny majątek w hrabstwie Kent. Jane Austen przyjaźniła się z jego najstarszą córką – Fanny Knight. Czwarty brat - Henry - był ulubieńcem Jane. Był bardzo przystojny i tak jak najstarszy brat studiował w Oxfordzie. W 1797 r. ożenił się ze starszą od siebie o 10 lat Elizą Feuillide, kuzynką Austenów. Dwaj najmłodsi bracia – Frank i Charles – wstąpili do marynarki i walczyli w brytyjskiej flocie. Siostra Jane - Cassandra - zaręczyła się z Thomasem Fowlem, który jako kapelan pojechał na Karaiby, gdzie zaraził się febrą, na którą zmarł. Jane była silnie związana emocjonalnie z Cassandrą i stale utrzymywała z nią kontakt korespondencyjny. Ich listy stanowią bogate źródło informacji o życiu pisarki.
6
Jane pobierała naukę głównie w domu, uczyła się rysunku, muzyki i tańca.
Rodzice Jane byli zapalonymi czytelnikami, do czego również gorąco zachęcali córkę. Biblioteka ojca Jane liczyła pół tysiąca książek. Okazjonalnie Jane uczęszczała także do szkoły (Pani Cawley w Oxfordzie, w Southampton a następnie w Abbey School – szkole z internatem w Reading), dzięki czemu otrzymała szerszą edukację niż jej rówieśnicy.
7
Pierwsze próby literackie Jane Austin pochodzą z 1787 r. (miała wówczas 12 lat).
W latach 1787 – 1793 tworzyła historyjki i farsy (w tym humorystyczne opowiadania oraz historię Anglii, zilustrowaną przez siostrę Cassandrę) które początkowo dostarczały rozrywki tylko jej rodzinie. Jej wczesne utwory cechowała elokwencja i wnikliwa obserwacja. W latach 1795–1799 powstały pierwsze szkice powieści -” Pierwsze wrażenia” i “Susan”, które ostatecznie wiele lat później zostały wydane jako “Duma i uprzedzenie” i “Opactwo Northanger”.
8
Pierwsza powieść Jane Austen - „Rozważna i romantyczna” została wydana w 1811 roku w trzech tomach jako dzieło „Autorstwa pewnej Damy”.
Pierwsza wersja powieści, wcześniej nosząca tytuł “Elinor i Marianne”, powstała w 1795 roku jako zbiór listów. Fabuła powieści toczy się wokół losów dwóch sióstr – Eleonory Dashwood, która wykazuje się spokojem ducha, inteligencją i rozwagą w najtrudniejszych nawet sytuacjach, oraz Marianny Dashwood, która ma bardziej romantyczny i uczuciowy charakter.
9
Powieść „Duma i uprzedzenie” powstała w okresie od października 1796 do sierpnia 1797 roku.

Manuskrypt o tytule „Pierwsze wrażenia” został poprawiony przez Jane w 1812 roku i ze zmienionym tytułem ukazał się jako jednotomowa powieść „Duma i uprzedzenie”. Bez wątpienia jest to najbardziej znana powieść autorki. Fabuła “Dumy i uprzedzenia” opowiada o losach Elizabeth Bennet, która zakochuje się w Panu Darcym – bogatym arystokracie o niejednoznacznej reputacji. Odkrywając stopniowo jego historię, najpierw z ust osób postronnych, później opowiedzianą przez samego Darcye'go, dziewczyna uczy się, że nie warto polegać na plotkach. Gdy w końcu Darcy zostaje oczyszczony ze wszelkich zarzutów, para szczęśliwie może być razem.  


Powieść prędko doczekała się kolejnych wydań o różnej ilości tomów. 

10
Powieść “Mansfield Park” wydana została w 1814 roku w trzech tomach, przez magazyn “Star” reklamowana była jako nowa powieść autorki “Dumy i uprzedzenia” i “Rozważnej i romantycznej”.
Jane pisała ją od 1811 do 1813 roku. Główna bohaterka tej powieści diametralnie różni się od bohaterek “Dumy i uprzedzenia” czy “Rozważnej i romantycznej” i to sprawia, że “Mansfield Park” to unikat w kanonie literackim autorki. Powieść skupia się na losach Fanny Price, która wychowuje się w domu zamożnych krewnych. Sama Fanny nie jest jednak bogato urodzona, ma także raczej cichą i skromną naturę. Na co dzień prowadzi dość bezbarwne życie, doskonale zdając sobie sprawę z faktu, że jej niski stan majątkowy właściwie przekreśla normalną przyszłość. W świecie, w którym żyje, nie liczy się bowiem osobowość kobiety, ważne są tylko pieniądze i pozycja społeczna. Dopiero przyjaźń z dobrze sytuowanym kuzynem Edmundem, który docenia w niej kobiecość, powoli uświadamia Fanny, że nie wszystko jest stracone.
11
Powieść „Emma” opublikowana została w 1816 w trzech tomach, z dodaną dedykacją dla Księcia Regenta.
Powieść powstała między 21 stycznia 1814 a 29 marca 1815 roku. Jane, rozpoczęła pracę nad książką o bohaterce, której, według jej własnych słów, nikt poza nią nie polubi. Powieść powiada o losach Emmy Woodhouse – dobrze urodzonej, młodej i rozpuszczonej panny, która próbuje bawić się w swatkę. Jej ingerencja w życie miłosne mieszkańców wioski Highbury, doprowadza do wielu nieszczęśliwych, ale także zabawnych nieporozumień.
12
Wielbicielem powieści Jane był książę regent - późniejszy król Jerzy IV, który komplet wszystkich jej powieści trzymał w każdej rezydencji.
Na wieść, że przed publikacją “Emmy” Jane Austen przebywa w Londynie, książę polecił swojemu bibliotekarzowi, wielebnemu Jamesowi Stainer Clarke, by oprowadził pisarkę po królewskiej bibliotece. Podczas tej wizyty pan Clarke zasugerował, że Jane powinna się zastanowić nad zadedykowaniem księciu regentowi następnej powieści. Początkowo Jane postanowiła zignorować tę propozycję, ponieważ nie znosiła księcia, jednak pod wpływem siostry Cassandry i brata Henry'ego zmieniła zdanie. Rodzeństwo uświadomiło jej, że był to książęcy rozkaz, przekazany w formie sugestii. Jane zmuszona była zatem posłać dedykację wydawcy.
13
Ukazało się kilka recenzji “Emmy”, w tym jedna autorstwa Waltera Scotta -napisana jednak anonimowo. Pisarz chwalił powieść za wierne odzwierciedlenie życia oraz spokojny humor.
14
W 1818 roku ukazały się „Opactwo Northanger” oraz „Perswazje”.

Pierwsza z powieści napisana została w latach 1798-1799 pod tytułem - „Susan”. Mimo, że rękopis sprzedano wydawnictwu, książka nie została wydana. W 1816 roku Henry Austen zdołał odkupić książkę od wydawcy. „Perswazje” powstały w okresie od 8 sierpnia 1815 do 1816 roku. Obie powieści opublikowano w czterech tomach już po śmierci Jane Austen jako dzieło „Autorki Dumy i Uprzedzenia, Mansfield Park i in.”. Wydanie to zawierało jednak notę biograficzną autorki.

 
“Opactwo Northanger”  jest parodią tak zwanej powieści gotyckiej, gatunku literackiego niezwykle popularnego w Wielkiej Brytanii na przełomie XVIII i XIX wieku. Główna bohaterka tej powieści – młoda i naiwna Katarzyna, musi nauczyć się odróżniać rzeczywistość od nierealistycznej gotyckiej fikcji. Mimo, że Jane Austen lubowała się w powieści gotyckiej, w “Opactwie Northanger” autorka śmieje się z tego gatunku.  
“Perswazje” to opowieść o losach Anny Elliot, dwudziestosiedmioletniej panny, która za namową swojej rodziny nie zgodziła się na małżeństwo ze swoim ukochanym Fryderykiem Wentworthem - Fryderyk nie był zabezpieczony materialnie, kiedy prosił Annę o rękę. “Perswazje” jest szczególnie chwaloną pozycją Jane Austen, głównie ze względu na charakter głównej bohaterki, która jest postacią nie jednowymiarową i wiarygodną. 

15
Jane Austen nigdy nie wyszła za mąż, mimo że miały miejsce jej romanse i przelotne miłości.

Z Irlandczykiem Thomasem Leyfroyem, studentem prawa, którego poznała na przełomie 1795 i 1796 roku flirtowała na trzech balach, po czym zakończyła tę znajomość. Jednak na podstawie dzisiejszych informacji, pochodzących głównie z zachowanych do dziś listów możemy przypuszczać, że związek ten mógł trwać dłużej, a sama Austen była bardziej w niego zaangażowana (pisała do siostry: "Aż boję się ci wyznać, jak się zachowywaliśmy. Wyobraź sobie wszystko, co najbardziej występne i szokujące w dziedzinie tańca i siedzenia obok siebie"). 


Drugą miłosną przygodę Austen przeżyła podczas jednej z corocznych podróży nad morze. W czasie, gdy z rodziną mieszkała w Bath, poznała tu sympatycznego, młodego mężczyznę, który zdaniem Cassandry bez reszty zakochał się w Jane i jego oświadczyny zostałyby przyjęte. Okoliczności sprawiły jednak, że młodzieniec musiał wyjechać i wkrótce do sióstr dotarła wiadomość, że młodzieniec zmarł. 
W grudniu 1802 r. Jane i Cassandra były u znajomych rodziny w Hampshire – państwa Bigg Manydown. Tam poznała młodszego o 6 lat Harrisa Bigg-Withera, który oświadczył się Jane - bez wahania zgodziła się wyjść za niego za mąż. Niestety już następnego dnia wycofała się z decyzji i wspólnie z Cassandrą pospiesznie wróciły do Bath. Austen przyznawała, że jej narzeczony miał "złą budowę ciała". Do tego był mrukiem, mówił niewiele, a jeśli już, to bywał agresywny i zupełnie pozbawiony taktu. 

16
Jane Austen zmarła 18 lipca 1817 r. w Winchesterze w wieku 41 lat.
Przyczyna śmierci pisarki nie jest znana. Spekuluje się, że mogła umrzeć na chorobę Addisona (niedoczynność kory nadnerczy), gruźlicę lub nowotwór. Niedawno pojawiła się nowa wskazówka. Według pracowników British Library, Austen mogła przypadkowo otruć się arszenikiem. Przemawia za tym kilka faktów łączących się z pogarszającym się wzrokiem pisarki.
17
Twórczość Austen wielokrotnie była inspiracją do stworzenia filmów.
Wielu Hollywoodzkich produkcji doczekały się powieści: “Duma i uprzedzenie”, która była ekranizowana aż 10 razy, “Rozważna i romantyczna”,” Mansfield Park” oraz “Emma”.
18
Powstała w 1940 roku adaptacja “Dumy i uprzedzenia “- “W pogoni za mężem” nagrodzona została Oskarem.
W role Elizabeth Bennet i Pana Darcy’ego wcielili się Greer Garson i Laurence Olivier.
19
W 1995 r. telewizyjna adaptacja “Dumy i uprzedzenia” - miniserial z Jennifer Ehle i Colinem Firthem - wyróżniona została statuetką Emmy.
20
W ekranizacji “Dumy i uprzedzenia” dokonanej przez Joego Wrighta w 2005 roku młodych zakochanych zmagających się ze społecznymi konwenansami, barierami i uprzedzeniami zagrali Keira Knightley i Matthew Macfadyen.
21
Powstała w 1996 roku adaptacja “Emmy”, otrzymała 2 nominacje do Oskara - zdobyła statuetkę za najlepszą muzykę oryginalną.
W tytułową bohaterkę - Emmę Woodhouse wcieliiła się Gwyneth Partlow.
22
Życie Jane Austen zostało przeniesione na ekran w filmach takich jak “Zakochana Jane”, czy” Miss Austen Regrets”.
W “Zakochanej Jane” w rolę Jane wcieliła się Anne Hathaway, a w “Jane Austen żałuje” , opisującej ostatnie lata życia pisarki, Olivia Willliams.
23
Jane Austen była specjalistką w warzeniu piwa świerkowego.
W czasach, w których picie piwa bywało bezpieczniejsze niż spożywanie permanentnie skażonej wody, w domach produkowano regularnie niskoalkoholowe piwa. Napój spożywano podczas wszystkich posiłków, podawano je także dzieciom. O piwie świerkowym Austen pisała w "Emmie".
24
W 2017 r. w Wielkiej Brytanii wprowadzony został do obiegu 10 funtowy banknot z podobizną Jane Austen.
Jest to jedyny brytyjski banknot, na którego rewersie znajduje się wizerunek kobiety (prócz brytyjskiej królowej, której wizerunek znajduje się na awersie, jako wizerunek monarchy).
25
List Jane Austen, datowany na 29-30 października 1812 roku, wysłany do ulubionej bratanicy Anny Lefroy, w którym pisarka sparodiowała przeczytaną powieść gotycką, na aukcji w dniu 11 lipca 2017 roku sprzedano za ponad 162.000 funtów.
26
W mieście Bath w hrabstwie Somerset. znajduje się Centrum Jane Austen.
Pisarka mieszkała w Bath w latach 1801 – 1806. W tym mieście dzieje się akcja jej dwóch powieści: “Opactwo Northanger” i “Perswazje”. Centrum Jane Austen oferuje stałą wystawę opowiadającą historię najsłynniejszej mieszkanki Bath. Aktorzy w kostiumach z epoki prowadzą wykład wprowadzający, można skosztować potraw z epoki, przebrać się w kostium z okresu Regency i zrobić sobie zdjęcie z woskową figurą Jane Asten.
Lubisz ciekawostki?

Podobne tematy

32 ciekawostki o Napoleonie Bonapartem
32 ciekawostki o Napoleonie Bonapartem
Cesarz Francuzów
Napoleon Bonaparte uważany jest za najwybitniejszego dowódcę wojskowego w historii, a także za jedną z najważniejszych postaci w historii Francji i św ...
28 ciekawostek o Marii Konopnickiej
28 ciekawostek o Marii Konopnickiej
Kochliwa buntowniczka
Maria Konopnicka była wybitną pisarką okresu realizmu. Pisała wiersze, nowele, poematy, baśnie, które od zawsze stanowiły element kanonu lektur szkoln ...
31 ciekawostek o Stanisławie Lemie
31 ciekawostek o Stanisławie Lemie
Najczęściej tłumaczony polski pisarz
Stanisław Lem jest najczęściej tłumaczonym polski autorem, jego książki zostały przetłumaczone na 42 języki, w łącznym nakładzie ponad 30 mln egzempla ...
23 ciekawostki o Margaret Atwood
23 ciekawostki o Margaret Atwood
Ikona współczesnej kultury
Margaret Atwood jest jedną z najpoczytniejszych pisarek na świecie. Jej twórczość to ambitna, oryginalna literatura o kobietach, wiele z jej utworów m ...
23 ciekawostki o Stanisławie Ignacym Witkiewiczu
23 ciekawostki o Stanisławie Ignacym Witkiewiczu
Witkacy
Stanisław Ignacy Witkiewicz powszechnie znany jako Witkacy był pisarzem, malarzem, filozofem, dramatopisarzem, powieściopisarzem i fotografem. Był n ...
27 ciekawostek o Janie Brzechwie
27 ciekawostek o Janie Brzechwie
Adwokat - "Najśpiewniejszy poeta"
Jan Brzechwa z zawodu był adwokatem specjalizującym się w prawie autorskim, ale był przede wszystkim słynnym bajkopisarzem - autorem bajek i wierszy d ...
31 ciekawostek o Bolesławie Prusie
31 ciekawostek o Bolesławie Prusie
Człowiek skomplikowany
Był pisarzem okresu pozytywizmu. Bardzo cenionym, uznanym za jednego z najwybitniejszych i najważniejszych pisarzy w historii literatury. Wrażliwy, sk ...
34 ciekawostki o Czesławie Miłoszu
34 ciekawostki o Czesławie Miłoszu
Jeden z wielkich poetów naszych czasów, być może największy
Czesław Miłosz był polskim poetą, pisarzem, tłumaczem, dyplomatą. Urodził się w czasie i miejscu zmieniających się granic i nakładających się kultur, ...

Najnowsze tematy

19 ciekawostek o Kirunie
19 ciekawostek o Kirunie
Szwedzkie miasto z lokalną anomalią magnetyczną
Kiruna, miasto zakorzenione w sercu Laponii, stanowi nie tylko ośrodek górniczy, lecz także fascynujące centrum kultury, historii i natury arktycznej. ...
16 ciekawostek o Bali
16 ciekawostek o Bali
Wyjątkowe miejsce na ziemi
Bali to wyspa w archipelagu Indonezji, jedna z najbardziej popularnych wysp w regionie Azji Południowo-Wschodniej. Słynie z bogatej kultury i tradycji ...
9 ciekawostek o żółwiu Jonathanie
9 ciekawostek o żółwiu Jonathanie
Najstarsze znane żyjące zwierzę lądowe
Żółw Jonathan to wyjątkowa postać w krainie zwierzęcych legend. Jego imponujący wiek i niezwykła historia życia uczyniły go jednym z najbardziej znany ...
19 ciekawostek o Aleksandrze Wielkim
19 ciekawostek o Aleksandrze Wielkim
Strategiczny geniusz, którego rządy rozpoczęły epokę hellenistyczną
Aleksander Macedoński, znany także jako Aleksander Wielki, jest jedną z najbardziej fascynujących postaci w historii starożytnej. Uważany za militarne ...
17 ciekawostek o Auguste Rodinie
17 ciekawostek o Auguste Rodinie
Francuski Michał Anioł
Auguste Rodin, jeden z najwybitniejszych rzeźbiarzy XIX wieku, pozostaje jedną z najbardziej wpływowych postaci w historii sztuki. Jego prace, odznacz ...
21 ciekawostek o Hatszepsut
21 ciekawostek o Hatszepsut
„Pierwsza z dostojnych kobiet”
Otrzymała imię Hatszepsut, które znaczyło „Pierwsza z dostojnych kobiet”. Była królową Górnego i Dolnego Egiptu - jedną z czterech kobiet noszących ty ...
15 ciekawostek o Gustavie Klimcie
15 ciekawostek o Gustavie Klimcie
Malarz kobiet
Gustav Klimt był austriackim malarzem symbolizmu i jednym z najbardziej znanych przedstawicieli secesji wiedeńskiej. Jego prace znane są ze swojego ch ...
21 ciekawostek o Kajmanach
21 ciekawostek o Kajmanach
Wyspy o niezwykle liberalnym systemie bankowym
Kajmany to trzy wyspy na Morzu Karaibskim, które stanowią terytorium zamorskie Wielkiej Brytanii. Swoje korzenie maja one w kolonizacji hiszpańskiej i ...

Podobne tematy