Miasta

Ciekawostki o Syrakuzach

Znaleźliśmy 20 ciekawostek na temat Syrakuz

Miasto Archimedesa

Syrakuzy to miasto usytuowane na wschodnim wybrzeżu Sycylii we Włoszech. Jego korzenie sięgają czasów starożytnych, kiedy to było jednym z najważniejszych miast greckich na zachodnim wybrzeżu Morza Śródziemnego.

Niegdyś grecka metropolia, dziś zachwycające miasto pełne zabytków i wyjątkowej atmosfery. Przemierzając labirynt uliczek historycznej wyspy Syrakuz, Ortygii, można poczuć puls starożytnego miasta, które było kiedyś jednym z najważniejszych ośrodków kultury greckiej. Zachowane zabytki, takie jak imponujący teatr grecki czy pozostałość świątyń, przypominają o bogatej przeszłości miasta.

Współczesne Syrakuzy to centrum kulturalne, gdzie tradycja splata się z nowoczesnością. Archeologiczne muzea, urokliwe kawiarnie i lokalne atrakcje tworzą niepowtarzalny charakter tego miejsca, zapewniając zwiedzającym niezapomniane doznania.

Syrakuzy to też miasto ściśle związane z postacią Archimedesa, jednego z najwybitniejszych uczonych starożytności. Tam się urodził, żył i dokonywał swoich naukowych odkryć. Jego postać przyciąga do miasta naukowców, turystów i miłośników historii, którzy pragną poznać miejsce związane z życiem i osiągnięciami tego wybitnego człowieka. Historia i dziedzictwo tego miasta czynią Syrakuzy niezwykle ważnym miejscem dla nauki i kultury starożytnej Grecji.

Syrakuzy
1
Syrakuzy są włoskim historycznym miastem znajdującym się na Sycylii.

Słyną z bogatej greckiej i rzymskiej historii, kultury i architektury, a także jako miejsce narodzin i życia wybitnego starożytnego uczonego, Archimedesa. Liczące 2700 lat Syrakuzy odgrywały kluczową rolę w starożytności, kiedy były jedną z głównych potęg na wybrzeżu Morza Śródziemnego.

2
Miasto powstało w 734 lub 733 roku przed naszą erą.

Zostało założone przez greckich osadników (Dorów) z Koryntu i Tenei, którym przewodził arystokrata Arkhias. Zasiedlenie Syrakuz było starannie zaplanowane przez Arkhiasa. Ustalił on sposób podziału majątku dla osadników, sporządził plany dotyczące wyglądu ulic, ich ułożenia i szerokości.

Początkowo miasto koncentrowało się jedynie na przybrzeżnej wysepce Ortygii. W mieście wybudowano świątynie, pałace władców, wzniesiono port, otoczono murami. W V w p.n.e. Syrakuz Gelon wzniósł na wyspie świątynię Ateny. Z biegiem czasu Syrakuzy zaczęły się rozrastać na lądzie stałym. Powstała tam agora - główny plac, rynek w greckich miastach, wokół którego toczyło się życie polityczne, religijne i handlowe.

Nad rzeką Anopos, z dala od miasta, wybudowano w 560-550 p.n.e. świątynię dorycką (peripteros) poświęconą Zeusowi Olimpijskiemu. Świątynia ta otoczona była pojedynczą kolumnadą.

3
Starożytne Syrakuzy uważane były za najpiękniejsze, najbogatsze i najludniejsze miasto Sycylii.

 Składało się ono z pięciu dzielnic: Achradine, ze świątynią Zeusa, Tyche, ze świątynią tej bogini, Neapolis, gdzie znajdował się największy teatr na Sycylii, Epipolai oraz silnie obwarowanej Ortygi, gdzie znajdował się pałac tyranów. 

W V w p.n.e. miasto liczyło około 250 tysięcy mieszkańców, posiadało dwa porty, handlowy i wojenny.

4
Od 485 roku przed naszą erą w Syrakuzach panowała tyrania wprowadzona przez Gelona I.

Początkowo panował tam ustój arystokratyczny, później demokratyczny, a z chwilą przejęcia władzy przez Gelona I nastała tyrania - nieograniczona władza sprawowana przez władcę zwanego tyranem.

Jednym z tyranów był Hieron II, który władzę w Syrakuzach przejął w 275 p.n.e. Jego panowanie zainaugurowało okres 50 lat pokoju i dobrobytu dla miasta i stało się ono jedną z najbardziej znanych stolic starożytności.

5
Hieron II wydał zbiór przepisów, zwany "Lex Hieronica".

Był to unikalny system przepisów dotyczących opodatkowania rolnictwa na Sycylii, polegający między innymi na stosowaniu dziesięciny rolniczej. System ten został później przejęty i stosowany przez Rzymian, którzy po przejęciu Syrakuz w 212 p.n.e., wymagali, aby rolnicy płacili Rzymowi dziesięć procent podatku od swoich produktów.

Pod rządami Hierona II w Syrakuzach powstał nowy, ogromny ołtarz "Ara Hiero", powiększono również teatr.

6
W okresie sprawowania rządów przez tyrana Hierona II, żył w Syrakuzach najsłynniejszy ich mieszkaniec - Archimedes.

Archimedes, uznawany za najwybitniejszego matematyka starożytności i jednego z największych w dziejach, żył w latach około 287-212 p.n.e. Był greckim matematykiem, fizykiem i inżynierem. Jego ojcem był astronom Fidiasz, a tyran Hieron II, prawdopodobnie jego krewnym. Wykształcenie zdobywał w Aleksandrii.

Swoje zdolności inżynieryjne wykorzystał w czasie drugiej wojny punickiej, kiedy to kierował pracami inżynieryjnymi przy obronie Syrakuz przed Rzymianami. W czasie oblężenia miasta Rzymianie byli przekonani, że to sami bogowie bronią Syrakuz, gdyż zza murów ciskane były pociski w ich kierunku. Za murami schowane były skonstruowane przez Archimidesa machiny, z których pociski te były wyrzucane w stronę napastników.

 

7
Archimedes zginął z rąk rzymskich żołnierzy.

Po zdobyciu Syrakuz przez Rzymian, wbrew wyraźnemu rozkazowi dowódcy Marcellusowi, aby ująć Archimedesa żywego, został on zabity przez rzymskiego legionistę, w chwili rozmyślania nad jakimś problemem matematycznym. Archimedes ponoć został z honorami pochowany przez rzymskiego wodza, choć istnieją na ten temat, a także na temat intencji legionistów, różne informacje. Na nagrobku, zgodnie z życzeniem Archimedesa, wyryto kulę, stożek i walec, jako uznanie jego dowodów twierdzeń na wzory objętości i pola powierzchni tych brył.

8
Rzymianie splądrowali Syrakuzy i z biegiem lat miasto podupadło.

Mimo stopniowego upadku prestiżu i potęgi miasta, zachowało ono status stolicy rzymskiego rządu Sycylii i siedziby pretora. Pozostało też ważnym portem handlowym pomiędzy wschodnią i zachodnią częścią Cesarstwa.

9
W Syrakuzach rozprzestrzeniło się chrześcijaństwo.

Stało się to dzięki staraniom Pawła z Tarsu i św. Marziano, który był pierwszym biskupem Syrakuz (został ukamienowany przez lokalnych Żydów w roku 68). Miasto stało się jednym z głównych ośrodków prozelityzmu (nawracania innych na swoją wiarę) na Zachodzie. 

W czasie prześladowań chrześcijan w Syrakuzach powstały ogromne katakumby, których wielkość ustępuje jedynie rzymskim. Katakumby św. Jana (Catacomba di San Giovanni) rozciągają się na kilka poziomów i obejmują liczne korytarze, komory grobowe oraz kaplice. Można w nich znaleźć różnorodne dekoracje i malowidła, w tym inskrypcje, symbole chrześcijańskie oraz sceny biblijne. Katakumby powstały z wykorzystaniem istniejącej w tym miejscu infrastruktury greckiej i rzymskiej. Główna ich arteria przebiega wzdłuż greckiego akweduktu, a najważniejsze pomieszczenia znajdują się w byłych cysternach i mają okrągły kształt. Przypuszcza się, że katakumby zajmują obszar około 10 000 metrów kwadratowych.

Dowiedz się więcej ...
10
W latach 663-668 Syrakuzy były siedzibą cesarza bizantyjskiego Konstansa II, stolicą Cesarstwa Bizantyjskiego oraz metropolią całego Kościoła sycylijskiego.

W momencie, gdy zaczęto podejrzewać Konstansa II o plany trwałego zastąpienia stolicy Cesarstwa, Konstantynopola Syrakuzami, cesarz został zamordowany.

11
Panowanie muzułmańskie w Syrakuzach trwało przez dwieście lat.

W tym okresie katedra w Syrakuzach została przekształcona w meczet, a dzielnica na wyspie Ortygia przebudowana w stylu islamskim. W mieście kwitło życie kulturalne, artystyczne i handlowe. Tworzyło tam kilku arabskich poetów, w tym Ibn Hamdis, najważniejszy sycylijski poeta arabski XII wieku.

12
Syrakuzy nawiedziły dwa niszczycielskie trzęsienia ziemi oraz zaraza.

Trzęsienia ziemi miały miejsca w 1542 i 1693 roku, a zaraza wybuchła w 1729 i 1837 roku (cholera). Trzęsienie ziemi w XVII wieku na zawsze zmieniło wygląd Syrakuz, a także całego obszaru historycznego i geograficznego obejmującego południowo-wschodnia część Sycylii (Val di Noto). Zabudowania na tych terenach zostały odbudowane w najbardziej typowym stylu architektonicznym południowych Włoch, w stylu sycylijskiego baroku.

13
Po zjednoczeniu Włoch w 1865 roku Syrakuzy odzyskały status prowincji.

Pod koniec XIX wieku rozebrano mury, łącznie z główna bramą miejską wyspy Ortygia, Porta Ligny, i zbudowano most łączący ląd z wyspą (Ponte Nuovo). Niewiele później wybudowano tam połączenie kolejowe.

14
Przez cały czas panowania greckiego w Syrakuzach, Ortygia była głównym centrum miasta.

Ortygia, jako wyspa przybrzeżna, z łatwością została przekształcona w naturalną fortecę z portami i była na tyle duża, aby mogła tam mieszkać znaczna populacja. Wyspa znana jest też jako Citta Vecchia, mieści się na niej wiele zabytków.

Nazwa Ortygia pochodzi od starogreckiego órtyxu i oznacza "przepiórkę". Homer pisał w hymnie do Deliana Apolla, że bogini Leto zatrzymała się w Ortygii, aby urodzić Artemidę, pierworodną z bliźniaków. Ta z kolei pomogła Leto przeprawić się przez morze na wyspę Delos, gdzie Leto urodziła Apolla. Według innych źródeł bliźniaki urodziły się w tym samym miejscu - na Delos lub Ortygii (wg. Strabona Ortygia to stara nazwa Delos).

Mówiono też, że siostra Leto, Asteria, przemieniła się w przepiórkę (Ortyx), rzuciła się do morza i przemieniła się w wyspę.

Ortygia była mitycznym domem Aretuzy, nimfy, która uciekając przed bogiem rzeki, została przemieniona przez Artemidę w źródło, które przeszło pod ziemię i pojawiło się na wyspie jako Fontanna Aretuzy, co zapewniło wodę dla miasta.

15
W historycznym centrum Syrakuz na wyspie Ortygia znajduje się starożytny kościół katolicki - katedra metropolitalna della Nativita di Maria Santissima.

Jej konstrukcja jest pierwotną grecką świątynią dorycką i z tego powodu została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w 2005 roku. Była to wielka grecka świątynia Ateny wybudowana w VI w. p.n.e. Świątynia była budowlą dorycką z sześcioma kolumnami po krótszych bokach i 14 po dłuższych bokach.

Wykopaliska archeologiczne prowadzone w latach 1907-1910 przez Paolo Orsiego wykazały, że grecka świątynia została wybudowana na jeszcze starszych fundamentach z okresu przedhelleńskiego. Wykopaliska ujawniły też sporo artefaktów z tego okresu, znajdują się one obecnie w Museo archeologico regionale Paolo Orsi w Syrakuzach.

Obecna katedra została zbudowana przez biskupa Zosimo z Syrakuz w VII wieku. Budynek został przekształcony w meczet w 878 roku, a następnie przebudowany w 1085 roku.

16
Patronką Syrakuz jest św. Łucja.

Była ona mieszkanką Syrakuz, gdzie urodziła się około 281 roku i zmarła śmiercią męczeńską 13 grudnia 304 roku. Łucja pochodziła z bogatej rzymskiej rodziny z Syrakuz. Juz w dzieciństwie złożyła w tajemnicy śluby czystości. Kiedy jej matka zaaranżowała jej małżeństwo, Łucja odmówiła. Odtrącony zalotnik zemścił się na niej i doniósł, że jest ona chrześcijanką. Łucję aresztowano i torturowano, ale nie wyrzekła się swojej wiary. Na mocy wyroku, miała ona trafić do domu publicznego i być zmuszona do prostytucji. Ponoć, aby się oszpecić, Łucja wydłubała sobie oczy. W wieku 23 lat została ścięta.

Łucja jest patronką Syrakuz, Sycylii i całej Italii, chorych dzieci, skruszonych prostytutek, ociemniałych a także wszystkich tych, którzy potrzebują dobrego wzroku: pisarzy, krawców, tkaczy, szwaczek, rolników. 

 

17
Około 1608 roku Syrakuzy odwiedził Caravaggio, który otrzymał tam zlecenie namalowania obrazu mającego ozdobić bazylikę św. Łucji.

Namalował wówczas słynny obraz "Pogrzeb Łucji". Obraz znajduje się w Opactwie św. Łucji (Chiesa di Santa Lucia alla badia).

18
Syrakuzy posiadają jeden z największych i najlepiej zachowanych teatrów greckich na świecie.

Teatr leży na południowych stokach wzgórza Temenite, z widokiem na Syrakuzy. Wybudowano go prawdopodobnie za czasów panowania Hierona I, w V w. p.n.e. Przebudowano go w III w. p.n.e., za panowania Hierona II i ponownie w okresie rzymskim. Na miejsce budowy wybrano naturalne wzgórze i skałę, dzięki czemu stworzono ogromne audytorium, które przetrwało w dobrym stanie do czasów współczesnych.

Teatr składa się z 67 rzędów, oprócz spektakli odbywały się w nim również debaty polityczne. W czasach rzymskich teatr pełnił rolę cyrku, a po upadku Cesarstwa Rzymskiego popadł w zapomnienie. Do czasów obecnych zachowały się oryginalne fragmenty sceny oraz orkiestry.

19
W okolicy Syrakuz znajduje się zbiór cmentarzy z wykutymi w skale grobowcami komorowymi - Nekropolia Pantalica.

Grobowce, których jest około 4 000, datowane są na okres od XIII do VII wieku p.n.e. Nekropolia rozciąga się wokół zboczy dużego cypla położonego u zbiegu rzeki Anapo z jej dopływem Calcinara, około 23 kilometry od Syrakuz.

Nekropolia Pantalica wraz z Syrakuzami została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO w 2005 roku.

20
Syrakuzy słyną z cappuccino z granitą.

Jest to popularny w regionie mrożony deser na bazie kawy, mleka, soków owocowych i lodu o ziarnistej strukturze. Spożywa się go najczęściej ze słodką bułeczką, briosi - całość nosi sycylijską nazwę "a granita ca' briosi". Tradycyjnie do sporządzenia granity wykorzystywano lód sprowadzany ze zboczy Etny.

Lubisz ciekawostki?

Podobne tematy

18 ciekawostek o parmezanie
18 ciekawostek o parmezanie
Jeden z najdroższych serów
Parmezan, jeden z najdroższych i najbardziej znanych serów jest dumą regionu Emilia Romagna i całych Włoch. Ceniony jest za smak, konsystencję i prozd ...
21 ciekawostek o Palermo
21 ciekawostek o Palermo
Miasto założone przez Fenicjan
Palermo to miasto założone przez Fenicjan ponad 2700 lat temu. Położone w kotlinie, którą Arabowie w IX wieku nazwali Conca d'Oro, otoczone jest pasme ...
21 ciekawostek o Etnie
21 ciekawostek o Etnie
Jeden z najwyższych czynnych wulkanów w Europie
Etna jest jednym z najbardziej aktywnych wulkanów na świecie i cały czas pozostaje w stanie aktywności - ostatnia erupcja miała miejsce w lutym 2022. ...
24 ciekawostki o Krecie
24 ciekawostki o Krecie
Największa grecka wyspa
Historia Krety sięga tysięcy lat wstecz, a jej ciągłość, jak powiadają Grecy, tkwi w naturze. Na każdym kroku spotkać tam można ślady przeszłości. Naw ...
34 ciekawostki o Cyprze
34 ciekawostki o Cyprze
Legendarne miejsce narodzin Afrodyty
Cypr jest azjatycką wyspą leżącą na Morzu Śródziemnym - jest jednym z najmniejszych krajów azjatyckich. Mieszczą się na niej dwa odrębne państwa - Rep ...
27 ciekawostek o Santorini
27 ciekawostek o Santorini
Wyspa zakochanych
Santorini to magiczna wyspa na Morzu Egejskim, wchodząca w skład archipelagu Cyklad. Choć jest niewielkich rozmiarów, to zachwyca swym krajobrazem i a ...
32 ciekawostki o Grecji
32 ciekawostki o Grecji
Malownicze państwo na krańcu Półwyspu Bałkańskiego
Republika Grecka to kolebka cywilizacji śródziemnomorskiej, w której narodziła się demokracja. Ojczyzna filozofów, dramaturgów i igrzysk olimpijskich. ...
12 ciekawostek o Samos
12 ciekawostek o Samos
Miejsce narodzin Pitagorasa
Samos, położona na wschodnim krańcu Morza Egejskiego, to malownicza wyspa, bogata w historię, kulturę i przyrodę. Otoczona turkusowymi wodami i zielon ...

Najnowsze tematy

12 ciekawostek o Samos
12 ciekawostek o Samos
Miejsce narodzin Pitagorasa
Samos, położona na wschodnim krańcu Morza Egejskiego, to malownicza wyspa, bogata w historię, kulturę i przyrodę. Otoczona turkusowymi wodami i zielon ...
20 ciekawostek o Syrakuzach
20 ciekawostek o Syrakuzach
Miasto Archimedesa
Syrakuzy to miasto usytuowane na wschodnim wybrzeżu Sycylii we Włoszech. Jego korzenie sięgają czasów starożytnych, kiedy to było jednym z najważniejs ...
15 ciekawostek o Władzie Palowniku
15 ciekawostek o Władzie Palowniku
Drakula
Wład III Palownik, znany również jako Wład III Drakula, to postać historyczna, która wzbudza kontrowersje i fascynacje zarówno w Rumunii, jak i za gra ...
11 ciekawostek o chlebie
11 ciekawostek o chlebie
Symbol wspólnoty
Chleb - symbol żywności, która od tysięcy lat odgrywa kluczową rolę w życiu człowieka. Od starożytnych cywilizacji po współczesność, chleb był stałym ...
16 ciekawostek o marihuanie
16 ciekawostek o marihuanie
Kontrowersyjna używka
Marihuanę, zwyczajowo nazywaną również konopiami indyjskimi, od dawna otacza aura kontrowersji i fascynacji. Jest to roślina, której historia sięga ty ...
14 ciekawostek o Salem
14 ciekawostek o Salem
Amerykańska stolica grozy
Salem, nazywane "Miastem Czarownic", budzi skojarzenia z tajemnicą, historią i niezwykłymi wydarzeniami. Położone na wschodnim wybrzeżu, w stanie Mass ...
19 ciekawostek o Kirunie
19 ciekawostek o Kirunie
Szwedzkie miasto z lokalną anomalią magnetyczną
Kiruna, miasto zakorzenione w sercu Laponii, stanowi nie tylko ośrodek górniczy, lecz także fascynujące centrum kultury, historii i natury arktycznej. ...
16 ciekawostek o Bali
16 ciekawostek o Bali
Wyjątkowe miejsce na ziemi
Bali to wyspa w archipelagu Indonezji, jedna z najbardziej popularnych wysp w regionie Azji Południowo-Wschodniej. Słynie z bogatej kultury i tradycji ...

Podobne tematy