Ciekawostki o Papui-Nowej Gwinei

Drugie co do wielkości państwo Oceanii

Papua-Nowa Gwinea
Papua-Nowa Gwinea znajduje się w Oceanii, w Malezji. Położona jest w większości na wyspie Nowa Gwinea - drugiej co do wielkości wyspie świata - oraz szeregu dodatkowych wyspach. W najbliższym jej otoczeniu znajduje się Australia i Wyspy Salomona, a lądowo graniczy jedynie z Indonezją. Nową Gwineę odkryli Europejczycy w XVI wieku, ale do XIX wieku pozostawała ona niezbadana. Hiszpańscy żeglarze nazwali ją Nowa Gwinea, gdyż uznali, że jej mieszkańcy wyglądem przypominają ludy Gwinei afrykańskiej. Papua-Nowa Gwinea powstała z połączenia dwóch terytoriów kolonialnych.
1.Papua-Nowa Gwinea leży w Malezji, jest po Australii drugim co do wielkości państwem Oceanii.
Oceania, to nazwa zbiorowa wysp Oceanu Sokojnego, które wraz z Australią tworzą odrębną część świata nazwaną, Australią i Oceanią. Malezja natomiast jest zachodnią częścią Oceanii, a wyspy ją tworzące są przeważnie pochodzenia wulkanicznego, rzadziej koralowego.
2.Papua-Nowa Gwinea w większości położona jest na wyspie Nowa Gwinea oraz dodatkowo na około 600 wyspach, tworzących archipelagi.
Leży we wschodniej części Nowej Gwinei i na sąsiednich archipelagach, przede wszystkim na Archipelagu Bismarcka i Wyspach Salomona. Archipelag Bismarcka tworzą wyspy: Nowa Brytania, Nowa Irlandia, Wyspy Admiralicji, a północną część Wysp Salomona - wyspy: Bougainville, Buka, Wyspy Trobrianda, Wyspy d'Entrecasteaux i Luizjady. Papua-Nowa Gwinea graniczy na zachodzie z indonezyjską prowincją Papua. Łączna powierzchnia Papui-Nowej Gwinei wynosi 462 840 km2.
3.Nowa Gwinea jest drugą po Grenlandii największą wyspą świata.
Od zachodu przylega do niej Archipelag Malajski, od wschodu - Archipelag Bismarcka i Wyspy Salomona (terytorium Papui-Nowej Gwinei), a od południa - Australia, oddzielona od Nowej Gwinei Cieśniną Torresa.
4.Powierzchnia Nowej Gwinei wynosi 786 tys. km2.
Zachodnia część wyspy (422 tys. km2) zajęta jest przez indonezyjskie prowincje Papua Zachodnia i Papua, natomiast część wschodnia (364 tys. km2) należy do Papui-Nowej Gwinei.
5.Wnętrze wyspy Nowa Gwinea, jej centalną część, na której znajduje się Papua-Nowa Gwinea, zajmują wznoszące się na blisko 5000 m Góry Centralne, pokryte nielicznymi lodowcami.
Najwyższym szczytem jest Góra Wilhelma (4509 m).
6.Od południowego zachodu do Gór Centralnych przylega rozległa nizina, miejscami silnie zabagniona.
Bagna na tych nizinach należą do jednych z największych na świecie.
7.W Papui-Nowej Gwinei znajduje się 18 aktywnych wulkanów i często występują tam trzęsienia ziemi.
Papua-Nowa Gwinea leży wzdłuż pacyficznego pierścienia ognia (strefa częstych trzęsień ziemi i erupcji wulkanicznych). Do czynnych wulkanów na wyspie należą: Ulawun, Rabaul, Lamington, Manam. Ostatnie silne trzęsienie ziemi o sile 7 st. w skali Richtera nawiedziło ten obszar 17 lipca 1998 roku. Wywołane przez nie fale tsunami spowodowały śmierć 2,2 tys. osób.
8.Papua-Nowa Gwinea leży w strefie klimatu równikowego.
Wyróżnia się tam dwie pory roku (z uwagi na ilość opadów związaną z dwoma systemami wiatrów - pasatów i monsunów) - porę bardziej wilgotną (od grudnia do marca) i mniej wilgotną (od maja do października). Opady są obfite, roczna ich suma waha się od 1500 do 7500 mm. W górach, na wysokości 2500-3000 m wystepują opady ciągłe w postaci drobnego deszczu, niekiedy gradu. Obszar Papui-Nowej Gwinei nawiedzany jest przez tropikalne sztormy o dużym natężeniu.
9.W Papui-Nowej Gwinei znajdują się liczne rzeki, zasobne w wodę.
Do największych należą: Fly, Sepik, Ramu i Purari.
10.Ze względu na urozmaicone ukształtowanie terenu i różnorodność klimatyczną, roślinność Papui-Nowej Gwinei jest dość zróżnicowana.
Występuje tam wiele gatunków endemicznych. Cała wyspa Nowa Gwinea jest nazywana botaniczną skarbnicą świata o najbardziej zróżnicowanym ekosystemie wśród wszystkich wysp na Ziemi. Żyje tam 13 634 gatunków roślin z 1742 rodzajów i 264 rodzin, co zdecydowanie przewyższa bogactwo flory Madagaskaru czy Borneo. Z tej listy aż 68% roślin można znaleźć tylko na Nowej Gwinei.
11.20% flory Papui-Nowej Gwinei stanowią orchidee, 29% wszystkich gatunków to drzewa.
Na wyspie znaleźć można unikalne rododendrony i begonie, których nie opisano jeszcze w żadnych książkach.
12.Również świat zwierzęcy Papui-Nowej Gwinei reprezentowany jest przez wiele gatunków endemicznych, fauna zbliżona jest do australijskiej.
Żyją tam kangury, kolczatki i wiele gatunków gryzoni. W ostatnim czasie na wyspach południowego Pacyfiku znaleziono i skatalogowano ponad 600 gatunków, z których 50 okazało się dotychczas nieznanych. Naukowców najbardziej zachwyciły trzy żaby, różniące się wyglądem. Jedna jest maleńka, brązowa i wydaje świdrujące dźwięki godowe, druga - zielona, z ogromnymi czarnymi oczami, a trzecia - głosem naśladującym terkot starego telefonu. Odkryto pasiaste gekony i skaczące pająki, które są przezroczyste i owłosione. Bogaty jest też świat ptaków - ponad 500 gatunków. Charakterystyczne są takie ptaki, jak kazuar hełmiasty czy około 40 gatunków chronionych ptaków rajskich (cudowronkowate) - rodzina ptaków z rzędu wróblowatych.
13.Na Nowej Gwinei znajdują się dwa parki narodowe: Park narodowy Varirata i Park Narodowy Mac Adam.
W Papui-Nowej Gwinei występują lasy równikowe, a na wysokości 1500-3000 m lasy górskie. Przy ujściach rzek rozciągają się namorzyny, a w dorzeczu Fly występuje sawanna z akacjami i eukaliptusami. Lasy zajmują powierzchnię 63% terytorium kraju.
14.Wzdłuż wybrzeży występują rafy koralowe.
15.Archeologiczne dowody sugerują, że ludzie przybyli na Nową Gwineę co najmniej 60 tys. lat temu z Azji Południowo-Wschodniej.
Ze względu na ukształtowanie terenu i góry, ludzie którzy tam przybyli, założyli plemiona i klany, rozwinęli języki i kulturę w całkowitej izolacji od siebie. Wielu nie zdawało sobie sprawy, że zaledwie kilka kilometrów dalej, żyło sąsiednie plemię. Wynikiem tego jest jedna z najbardziej zróżnicowanych populacji na świecie. Pierwsze plemiona były tradycyjnymi myśliwymi i zbieraczami, ale uważa się, że po przybyciu na wyspę, zaczęli uprawiać rolę i rośliny, które nadal są hodowane. Gdy dotarli tam w XVI wieku Europejczycy, na Nowej Gwinei istniał już system rolniczy.