Ciekawostki o Wicie Stwoszu

Wit Stwosz

Wybitny twórca późnego gotyku

Wit Stwosz był niemieckim rzeźbiarzem, grafikiem i malarzem. Był jednym z najwybitniejszych przedstawicieli późnego gotyku. Wykonał w swoim artystycznym życiu wiele wspaniałych dzieł, ale to, za które podziwia go świat szczególnie, mieści się w kościele Mariackim w Krakowie. Było to bez wątpienia dzieło jego życia - jego opus magnum. Dwadzieścia lat swojego życia spędził w Krakowie, dla którego zrzekł się nawet obywatelstwa Norymbergi. Trwale zapisał się w dziejach zarówno Krakowa jak i Norymbergi, gdzie także tworzył i zmarł.
1.O wczesnych latach życia Wita Stwosza niewiele wiadomo.
Nieznana jest dokładna data jego urodzin - najprawdopodobniej są to okolice roku 1447 lub 1448. Według dokumentów spisanych w XV i XVI wieku urodził się on w miejscu określanym jako Horb lub Horbn. Większość badaczy utożsamia to miejsce z Horb am Neckar koło Stuttgartu w Niemczech.
2.Istnieją pewne przypuszczenia, które wskazują, że wczesna edukacja Stwosza mogła przebiegać we współczesnej Szwajcarii.
Co więcej, jego brat urodził się w Aarau w północnej Szwajcarii, co sugeruje, że rodzina mieszkała w tamtym regionie, a Wit Stwosz urodził się raczej w miejscowości Horben, położonej 30 km na południowy wschód od Aarau.
3.Pewne informacje o jego życiu pojawiają się dopiero od 1473 roku, kiedy to przeniósł się do Norymbergi, gdzie poślubił Barbarę Hertz.
Tam też przed 1477 rokiem urodził się jego najstarszy syn Andeas.
4.Wszystkie informacje z XV wieku dotyczące artysty są bardzo szczątkowe i mogą prowadzić do różnych spekulacji i domysłów.
Jedna z teorii głosiła nawet, że był on rodowitym krakowianinem, co miało wynikać z akt konsystorskich diecezji krakowskiej, gdzie był on określony jako "Vittus sculptor de Cracovia" - "Rzeźbiarz Wit z Krakowa".
5.Wit Stwosz trwale zapisał się w dziejach dwóch miast: Krakowa i Norymbergi.
Zanim w 1477 roku przybył do Krakowa, powstały jego pierwsze prace, m.in. figury Chrystusa i św. Jana Chrzciciela oraz ołtarz z Nordlingen. Nic nie wiadomo o jego edukacji artystycznej. Na podstawie cech jego stylu można przypuszczać, że swoje umiejętności rzeźbiarskie posiadł w Nadrenii, której stolicą artystyczną był wówczas Strasburg. W tym czasie w Strasburgu tworzył Mikołaj z Lejdy (rzeźbiarz niderlandzki), którego Stwosz uczniem nie był, ale jednym z artystów na których miał on ogromny wpływ. Znał on też twórczość Mistrza E.S (Mistrz 1466) - niezidentyfikowanego niemieckiego grawera, złotnika i grafika, Martina Schongauera - niemieckiego malarza i rytownika, przedstawiciela szkoły górnoreńskiej oraz Rogiera van der Weydena - malarza niderlandzkiego.
6.Kiedy Wit Stwosz przybył do Krakowa w 1477 roku był już w pełni ukształtowanym artystą.
Miał wówczas około trzydziestu lat, więc na ówczesne standardy był człowiekiem dojrzałym, posiadającym doświadczenie. Nie wiadomo kto i dlaczego zatrudnił Stwosza do wykonania w Krakowie dzieła o takiej randze - powierzono mu wykonanie retabulum ołtarza głównego kościoła Mariackiego. Nie był on powszechnie znanym poprzez swoje dzieła artystą, ale do prac, które przewidziane były na wiele lat, trudno było krakowskim rajcom zatrudnić artystę o ugruntowanej renomie.
7.Po przyjeździe do Krakowa Stwosz zrezygnował z obywatelstwa Norymbergi.
Dzieło, którego podjął się w Krakowie zostało przez potomnych okrzyknięte jego opus magnum. Pracę nad ołtarzem Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny w Kościele Mariackim rozpoczął w maju 1477 roku, a ukończył dzieło dwanaście lat później. Fundatorzy ołtarza zadowoleni byli z postępu prac do tego stopnia, że już w 1483 roku Rada Miejska w Krakowie zwolniła Stwosza z obowiązku płacenia podatków.
8.Stwosz szybko zadomowił się w Krakowie i włączył w środowisko artystów i rzemieślników.
Zapisał się do cechu malarzy, snycerzy i szklarzy, gdzie kilkakrotnie pełnił funkcję starszego cechu - pierwszy raz w 1484 roku, następnie w latach 1489, 1491 i 1495.
9.W Krakowie Stwosz pozostał przez dwadzieścia lat.
Tutaj na świat przyszedł jego drugi syn, Stanisław. Po wykonaniu Ołtarza Mariackiego i kilku innych zleceń (m.in. nagrobków króla Kazimierza Jagiellończyka i biskupa Piotra z Bnina) Stwosz w 1496 roku przeprowadził się ponownie do Norymbergi, gdzie w tym samym roku zmarła jego żona. Po rocznej żałobie ożenił się ponownie, tym razem wybranką była kobieta zamożna, Krystyna Reindt. W Norymberdze nie powodziło mu się już tak dobrze, jak w Krakowie. Była większa konkurencja, istniały tu pracownie wybitnych rzeźbiarzy i malarzy, m..in. Adama Kraffta czy Albrechta Durera. Trudniej było mu zdobyć intratne zamówienie. Pracował m.in. dla Paulusa Volckammera, wykonując dla niego serię kamiennych reliefów oraz drewnianych figur, przeznaczonych dla kościoła św. Sebalda - tzw. epiafium Volckammera.
10.Nie znana jest dokładna kwota honorarium jakie otrzymał Stwosz za wykonanie Ołtarza Mariackiego.
Wiadomo jednak, że była to niebagatelna kwota stanowiąca równowartość rocznego budżetu miasta, odpowiadająca wartości kilku kamienic. Po śmierci żony, artysta zainwestował dużą sumę pieniędzy w spekulacje tekstylne Hansa Starzedla, ulegając poręczeniu i namowie znanego kupca Jakoba Banera. Jednak Starzedl w ciągu kilku lat zbankrutował, a Stwosz nie mogąc odzyskać należnych mu pieniędzy przed sądem, w 1503 roku podrobił prawdopodobnie skradziony weksel, na którym sfałszował podpis i pieczęć Banera.
Wit Stwosz
Znaleźliśmy 17 ciekawostek na temat Wita Stwosza

Przeczytaj również

Ciekawostki o Paulu Gauguinie Ciekawostki o Diego Maradonie Ciekawostki o Romach Ciekawostki o Albercie Einsteinie Ciekawostki o Piotrze Szczepaniku

Rozerwij się trochę!

Lubisz quizy? My lubimy, dlatego wraz z portalem FunQuiz.pl zapraszamy do łączenia przyjemnego z pożytecznym.

Quizy o znanych ludziach Quizy z wiedzy ogólnej