Ludzie

Ciekawostki o Wiktorii Hanowerskiej

Znaleźliśmy 37 ciekawostek na temat Wiktorii Hanowerskiej

Królowa Wiktoria

Królowa Wiktoria Hanowerska była ostatnim monarchą Wielkiej Brytanii z rodu Hanoweru. Panując sześćdziesiąt trzy lata, siedem miesięcy i dwa dni, Wiktoria była najdłużej panującym brytyjskim monarchą i najdłużej panującą królową w historii świata, dopóki jej praprawnuczka Elżbieta II nie przewyższyła jej w tych osiągnięciach 9 września 2015 roku.
1
Wiktoria Hanowerska (właśc. Aleksandryna Wiktoria) była królową Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii.
Żyła w latach 1819-1901.
2
Na tronie Wielkiej Brytanii zasiadała od 20 czerwca 1837 roku do śmierci w roku 1901.
Okres jej panowania określany jest w historii Wielkiej Brytanii jako epoka wiktoriańska. Epoka ta rozpoczęła się po okresie georgiańskim (nazwanym tak na cześć królów hanowerskich, Jerzego I, Jerzego II, Jerzego III i Jerzego IV) i poprzedzała okres edwardiański), a jej druga połowa nakłada się na początek ery Belle Epoque Europy kontynentalnej.
3
Królowa Wiktoria panowała przez sześćdziesiąt trzy lata i siedem miesięcy.
Jej panowanie było dłuższe niż panowanie jakiegokolwiek wcześniejszego monarchy brytyjskiego.
4
Był to okres przemian przemysłowych, politycznych, naukowych i wojskowych w Wielkiej Brytanii.
Był to także okres wielkiej ekspansji Imperium Brytyjskiego.
W 1876 roku brytyjski parlament przegłosował przyznanie królowej Wiktorii dodatkowego tytułu cesarzowej Indii.
5
Wiktoria była córką księcia Edwarda - księcia Kentu i Strathearn (czwartego syna króla Jerzego III) i księżniczki Victorii Sachsen-Coburg-Saalfeld (córki Franciszka, księcia sasko-koburskiego na Saalfeld i siostry przyszłego króla Belgów, Leopolda I).
Gdy Wiktoria miała jedenaście lat, na zapalenie płuc zmarł jej ojciec. Po śmierci ojca w 1820 roku, Wiktoria wychowywana była pod ścisłym nadzorem matki oraz Johna Conroy'a - zarządcy domu księżnej Kentu. Księżna Kentu i Conroy opracowali skomplikowany i ścisły system zasad wychowania młodej Wiktorii - System Kensington (nazwa pochodzi od Pałacu Kensington w Londynie, gdzie mieszkali przed wstąpieniem Wiktorii na tron). System miał na celu uzależnienie młodej księżniczki od swoich mentorów w zakresie przyszłych wpływów i władzy. Wiktorii nigdy nie pozwolono rozstawać się z matką (dzieliła z nią sypialnię, nawet wtedy, gdy została królową), wychowawcą i guwernantkami (baronową Lehzen i księżną Notrhumberland). Była trzymana w izolacji od innych dzieci, a jej matka i Conroy ściśle monitorowali i rejestrowali każde jej działanie i kontrolowali z kim mogła się spotykać.
6
Wiktoria miała tylko dwie towarzyszki zabaw w okresie dojrzewania: swoją przyrodnią siostrę, księżniczkę Feodorę z Leiningen i córkę Conroya, Victoire oraz swojego ukochanego spaniela Dasha.
Po śmierci ojca, króla Jerzego IV, na tronie zasiadł książę Clarence, który został królem Wilhelmem IV. Nie posiadał on legalnego potomstwa, dlatego Wiktoria została następczynią tronu. Wiktoria była małoletnia, dlatego Parlament uchwalił  w 1830 roku Akt o regencji, zgodnie z którym do czasu uzyskania pełnoletności przez Wiktorię, regentką zostałaby jej matka.  Król Wilhelm nie darzył sympatią matki Wiktorii, dlatego powiedział ponoć, że prosi Boga, aby mógł dożyć 18 urodzin Wiktorii, żeby jej matka nie została regentką.
7
Edukacja Wiktorii rozpoczęła się w wieku pięciu lat.
Jej pierwszy nauczyciel, wielebny George Davys, dziekan Chester uczył ją Pisma Świętego - księżna Kentu po każdej lekcji sprawdzała wiedzę córki.
Pierwszym językiem Wiktorii (Driny, tak nazywała ją rodzina) był język niemiecki, gdyż matka i opiekunka nim się posługiwały. Języka angielskiego zaczęła uczyć się w wieku trzech lat.
8
W wieku ośmiu lat Wiktoria zaczęła uczyć się pisania i czytania oraz decorum ( zasada klasycznej retoryki, poezji i teorii teatru oraz właściwe zachowania społeczne w określonych sytuacjach).
Jej lekcje obejmowały francuski, niemiecki, włoski, łacinę i grekę.
Istniał ścisły harmonogram edukacji Wiktorii. Lekcje poranne rozpoczynały się punktualnie o 9:30 z przerwą o 11:30. Lekcje były wznawiane po południu o 15:00 i trwały do 17:00.
9
W wieku 16 lat Wiktoria poznała średnio znaczącego niemieckiego księcia Alberta z Saksonii-Coburga-Gothy.
Wiktoria i Albert byli blisko spokrewnieni (jej matka i jego ojciec byli rodzeństwem). Gdy spotkała go ponownie cztery lata później, zakochała się w nim. Mając świadomość, że Albert nie będzie miał odwagi poprosić o rękę królowej Wielkiej Brytanii, ona zaproponowała mu małżeństwo.
10
Wiktoria poślubiła księcia Alberta 10 lutego 1840 roku.
Ślub odbył się w Kaplicy Królewskiej w St. James's Palace. Albert nazywany był księciem-małżonkiem, choć oficjalnie tytuł ten otrzymał dopiero w 1857 roku. Nigdy nie otrzymał żadnego parowskiego tytułu.
Ich małżeństwo było udane i szczęśliwe. Oprócz tego, że Albert był towarzyszem życia królowej, wywierał też duży wpływ na życie polityczne Wielkiej Brytanii. Był ważnym doradcą politycznym królowej Wiktorii.
11
Wiktoria i Albert mieli dziewięcioro dzieci, czterech synów i pięć córek.

Po urodzeniu pierwszego dziecka, córki, także Wiktorii, królowa stwierdziła, że nienawidziła ciąży, z niesmakiem patrzyła na karmienie piersią i uważała, że noworodki są brzydkie. Niemniej jednak w ciągu następnych siedemnastu lat urodziła kolejnych ośmioro dzieci.

 Gdy królowa w 1853 roku rodziła swoje ósme dziecko, w czasie porodu zastosowano nowy środek znieczulający - chloroform. Była pod takim wrażeniem ulgi od bólu porodowego, że użyła go ponownie w 1857 roku przy narodzinach swego dziewiątego, ostatniego dziecka. Zdecydowała się na to mimo sprzeciwu duchownych, którzy zastosowanie takiego środka uważali za sprzeczne z nauką biblijną i niektórych lekarzy, którzy uważali to za niebezpieczne. Wiktoria mogła cierpieć na depresję poporodową.

12
Wiktoria została koronowana na królową Wielkiej Brytanii 28 czerwca 1838 roku.
Koronacja odbyła się w opactwie westminsterskim. Na uroczystości do Londynu przybyło ponad 400 tys. gości.
Była pierwszym władcą, który zamieszkał w Pałacu Buckingham.
13
W 1845 roku Wiktorię nazwano "Królową Głodu".
Irlandię nawiedziła zaraza ziemniaczana. W ciągu czterech lat ponad milion Irlandczyków zmarło, a kolejny milion wyemigrował - był to okres określany mianem Wielki Głód.
Królowa osobiście przekazała wówczas 2000 funtów (równowartość 6,5 mln funtów w 2016 roku) na rzecz Brytyjskiego Stowarzyszenia Pomocy - była to kwota największa ze wszystkich ofiarowanych na ten cel.
Pod koniec XIX w. popularna była historia, że królowa na pomoc Irlandczykom przekazała jedynie 5 funtów, tyle co tego samego dnia na centrum ratownictwa zwierząt - Battersea Dogs & Cats Home. Była to oczywiście nieprawda.
14
Królowa Wiktoria była pierwszym brytyjskim monarchą, który odwiedził francuskiego monarchę, od czasu spotkania króla Anglii Henryka VIII z królem Francji Franciszkiem I na Polu Złotej Sukni w 1520 roku.
Królowa była żywo zainteresowana poprawą stosunków między Francją a Wielką Brytanią. W latach 1843-1845 wraz z Albertem przebywała u króla Ludwika Filipa I w château d'Eu w Normandii.
Kiedy Ludwik Filip odbył wzajemną podróż w 1844 roku, został pierwszym francuskim królem, który odwiedził brytyjskiego władcę. Ludwik Filip został obalony podczas rewolucji 1848 roku i uciekł na wygnanie do Anglii.
15
W kwietniu 1855 roku Londyn odwiedził Napoleon III.
W sierpniu tego samego roku z rewizytą do Paryża udała się Wiktoria z Albertem. Napoleon spotkał parę w Boulogne i towarzyszył im do Paryża.
Odwiedzili międzynarodową wystawę Exposition Universelle na Polach Elizejskich (podobną wystawę - Wielką Wystawę - zorganizował Albert w Londynie w 1851 roku), grób Napoleona I w Les Invalides i byli gośćmi honorowymi balu na 1200 osób w Pałacu Wersalskim.
16
W 1858 roku najstarsza córka Wiktorii poślubiła w Londynie księcia pruskiego Fryderyka Wilhelma.
Rok później księżna urodziła pierwszego wnuka królowej Wiktorii, Wilhelma, który stał się ostatnim cesarzem niemieckim.
17
Królowa Wiktoria nie lubiła swojej matki.

Było to spowodowane głównie stosowanym przez nią w wychowywaniu córki systemu Kensington, który odbierał Wiktorii całkowicie swobodę i niezależność, a także naruszał jej intymność (wspólna sypialnia). Po zamążpójściu Wiktoria usunęła matkę z Pałacu Backingham, zamieszkała ona w Ingestre House na Belgrave Square. Otrzymała też dom Clarence i Frogmore House. Albert włożył bardzo dużo starań, aby stosunki matki i córki uległy poprawie.
W 1861 roku matka Wiktorii zmarła, a z jej zapisków królowa dowiedziała się, że matka ja bardzo kochała.

Gdy Wiktoria była pogrążona w żałobie, Albert podjął się większości obowiązków, mimo, że sam był chory na chroniczne problemy żołądkowe.

18
14 grudnia 1861 roku zmarł mąż królowej Wiktorii - Albert.
Wiktoria bardzo przeżyła tę stratę, była zdruzgotana, weszła w stan żałoby i nosiła czerń przez resztę swojego życia. Unikała publicznych wystąpień i w następnych latach rzadko pojawiała się w Londynie. Jej odosobnienie przyniosło jej przydomek "wdowa z Windsoru.
Królowa była osobą niskiego wzrostu, mierzyła zaledwie 149 cm, a po śmierci męża jej waga znacznie wzrosła. To również było powodem niechęci do publicznego pokazywania się.
19
Narzucone odosobnienie przyniosło spadek popularności królowej.
Podjęła ona wprawdzie swoje obowiązki monarchy, ale zdecydowała się pozostać w odosobnieniu w swoich królewskich rezydencjach - Zamku Windsor, Osborne House i prywatnej posiadłości w Szkocji, którą ona i Albert nabyli w 1847 roku, w zamku Balmoral.
Społeczeństwo nie rozumiało postawy królowej, odbywały się różne demonstracje, a w czasie jednej na ogrodzeniu Pałacu Buckingham pojawiło się ogłoszenie o sprzedaży tego budynku z powodu upadku działalności nieżyjącego właściciela.
20
W latach 60. XIX w. królowa najchętniej przebywał w Szkocji.
Tam zaprzyjaźniła się ze służącym Johnem Brownem, na zdaniu którego bardzo polegała.
W prasie natychmiast pojawiły się plotki o ich romantycznym związku, a nawet o tajnym małżeństwie - niektórzy nazywali królową "Panią Brown". Historia ich związku była tematem filmu "Pani Brown" z 1997 roku.
21
W 1866 roku Wiktoria po raz pierwszy od śmierci Alberta wzięła udział w uroczystym otwarciu Parlamentu.
W następnym roku poparła uchwalenie Reform Act 1867, które podwoiły elektorat, rozszerzając prawo wyborcze na wielu miejskich robotników, chociaż nie popierała głosowania na kobiety.
22
W czasie panowania królowej Wiktorii kilkakrotnie dochodziło do zamachów na jej życie - strzelano, bez powodzenia, do jadącej odkrytym powozem królowej.
Po jednym z nich, gdy tłum zaatakował zamachowca, królowa stwierdziła, że "warto zostać zastrzelonym, aby zobaczyć, jak bardzo jest kochana".
23
W marcu 1883 roku królowa spadła ze schodów w Windsorze.
Rekonwalescencja po upadku trwała do lipca, ale już nigdy Wiktoria nie odzyskała pełnej sprawności cierpiąc na reumatyzm.
Dziesięć dni po wypadku królowej zmarł John Brown i ku konsternacji swojego prywatnego sekretarza, Sir Henry'ego Ponsonby'ego Wiktoria rozpoczęła pracę nad pieśniarską biografią Browna. Doradzono królowej zaprzestanie tych prac, gdyż podsyciło by to plotki o romansie - rękopis został zniszczony.
24
W 1887 roku Imperium Brytyjskie obchodziło Złoty Jubileusz Królowej Wiktorii.
W pięćdziesiątą rocznicę wstąpienia na tron zorganizowano bankiet, na który zaproszono 50 królów i książąt. Następnego dnia królowa wzięła udział w nabożeństwie dziękczynnym w opactwie Westminsterskim. W tym czasie królowa była ponownie niezwykle popularna.
25
W czasie tych uroczystości zaangażowano w charakterze kelnerów dwóch hinduskich muzułmanów.
Jednym z nich był Abdul Karim, który wkrótce został awansowany na Munshi (adiutant królowej, ceniony i szanowany indyjski sługa). Uczył królową urdu ( język indo-aryjski), towarzyszył jej, rozmawiali na różne tematy, spędzali razem dużo czasu, królowa darzyła go sympatią. Rodzina Wiktorii i jej podwładni byli tym zbulwersowani. Oskarżyli Abdula Karima o szpiegostwo dla Muzułmańskiej Ligii Patriotycznej i stronniczość królowej wobec Hindusów. Obawiano się, że Karim zajmuje taką samą pozycję, co John Brown. Wiktoria odrzuciła ich skargi, jako uprzedzenia rasowe. Abdul Karim pozostał w jej służbie aż do powrotu do Indii z emeryturą, po jej śmierci.
26
We wrześniu 1896 roku Wiktoria prześcignęła swojego dziadka, Jerzego III jako najdłużej panujący monarcha w historii Wielkiej Brytanii.
Królowa zażądała, aby wszystkie obchody zostały odłożone do 1897 roku, aby zbiegły się z jej Diamentowym Jubileuszem, który stał się świętem Imperium Brytyjskiego. Na uroczystości zaproszono do Londynu premierów wszystkich samorządnych dominiów.
27
Procesja Diamentowego Jubileuszu Królowej, która odbyła się 22 czerwca 1897 roku, przeszła trasę o długości 6 mil przez Londyn i obejmowała wojska z całego Imperium.
Procesja zatrzymała się na nabożeństwo dziękczynne na świeżym powietrzu, które odbyło się przed katedrą św. Pawła. W czasie nabożeństwa Wiktoria pozostawała w swoim odkrytym powozie, aby uniknąć konieczności wspinania się po schodach do budynku. Uroczystości uświetniły ogromne tłumy widzów i wielkie przejawy miłości do 78-letniej królowej.
28
Wiktoria wakacje spędzała regularnie w Europie kontynentalnej.
W 1889 roku, podczas pobytu w Biarritz (miasto nad Zatoką Biskajską), została pierwszym panującym monarchą z Wielkiej Brytanii, który postawił stopę w Hiszpanii, gdy przekroczyła granicę z krótką wizytą.
W 1900 roku królowa udała się do Irlandii (po raz pierwszy od 1861 roku).
29
Zgodnie ze swoim zwyczajem, który utrzymywała przez całe swoje wdowieństwo, Wiktoria spędziła Boże Narodzenie w 1900 roku w Osborne House na wyspie Wight.
Dokuczał jej już wtedy bardzo reumatyzm, jej wzrok zaciemniała zaćma. Czuła się słaba, chora, senna i zdezorientowana.
Zmarła 22 stycznia 1901 roku o wpół do szóstej wieczorem, w wieku 81 lat.
Jej syn i następca, król Edward VII, oraz najstarszy wnuk, cesarz Wilhelm II czuwali przy łożu śmierci. Zgodnie z jej ostatnią prośbą, jej ukochany pomeranian Turi (pies w typie szpica) został położony na łożu zmarłej królowej.
30
W 1897 roku królowa napisała instrukcję dotyczącą jej pogrzebu.

Zgodnie z nią pogrzeb miał być wojskowy, jak przystało na córkę żołnierza i szefa armii oraz biały, a nie czarny.

W trumnie królowa ubrana była w białą suknię i welon ślubny. Do trumny złożono też szereg pamiątek (na jej prośbę) upamiętniających jej dalszą rodzinę, przyjaciół i służbę. Obok niej w trumnie położono jeden ze szlafroków Alberta, gipsowy odlew jego dłoni, a kosmyk włosów Johna Browna wraz z jego zdjęciem został umieszczony w jej lewej dłoni, zamaskowany bukietem kwiatów przed wzrokiem rodziny. Z klejnotów posiadła obrączkę ślubną matki Johna Browna, którą Brown podarował Wiktorii w 1883 roku.

31
Pogrzeb królowej Wiktorii odbył się w sobotę 2 lutego 1901 roku, w kaplicy św. Jerzego w zamku Windsor.
Pochowano ją obok księcia Alberta w Królewskim Mauzoleum w posiadłości Frogmore w Windsor Great Park.
32
Według jednego z biografów królowej, Wiktoria w swoim dorosłym życiu pisała średnio 2500 słów dziennie.

Od lipca 1832 roku, aż do śmierci prowadziła szczegółowy dziennik, który ostatecznie obejmował 122 tomy.

Po śmierci królowej, jej najmłodsza córka Beatrice został jej wykonawcą literackim. Beatrice dokonała transkrypcji i zredagowała pamiętnik z okresu po wstąpieniu Wiktorii na tron, a oryginał spaliła. Pomimo tego zniszczenia, wiele pamiętników nadal istnieje. Oprócz zredagowanej kopii Beatrice, Lord Esher dokonał transkrypcji tomów z lat 1832-1861, zanim Beatrice je zniszczyła.

33
Wiktoria była nieciekawa fizycznie - miała około 150 cm wzrostu, była tęga i skromna. Mimo tego udało jej się stworzyć wspaniały wizerunek.

Doświadczyła braku popularności i niechęci w pierwszych latach swojego wdowieństwa, ale była bardzo lubiana w latach 80. i 90. XIX wieku, kiedy ucieleśniała imperium jako dobrotliwa postać matriarchalna.

Jej osoba stała się bardziej znana szerszej publiczności dopiero po opublikowaniu pamiętników i listów. Z publikacji tych można wysnuć przypuszczenie, że królowa Wiktoria była osobą emocjonalną, upartą, uczciwą i szczerą. Wbrew powszechnemu przekonaniu, jej personel i rodzina odnotowali, że Wiktoria "Była niezmiernie rozbawiona i ryczała ze śmiechu" przy wielu okazjach.

34
Za panowania Wiktorii kontynuowano stopniowe ustanawianie nowoczesnej monarchii konstytucyjnej w Wielkiej Brytanii.
Reformy systemu głosowania zwiększyły władzę Izby Gmin kosztem Izby Lordów i monarchy. Monarcha zachował jedynie "prawo do konsultacji, prawo do zachęcania i prawo do ostrzegania".
Kiedy monarchia Wiktorii stała się bardziej symboliczna niż polityczna, kładła silny nacisk na moralność i wartości rodzinne. Utrwaliła się koncepcja "monarchii rodzinnej", z którą mogła się identyfikować rozkwitająca klasa średnia.
35
Powiązania Wiktorii z europejskimi rodzinami królewskimi przyniosły jej przydomek "babka Europy".
Spośród 42 wnuków Wiktorii i Alberta, 34 dożyło dorosłości. Ich żyjący potomkowie to Elżbieta II, Harald V z Norwegii, Karol XVI Gustaw ze Szwecji, Małgorzata II z Danii i Filip VI z Hiszpanii.
36
Najmłodszy syn Wiktorii, Leopold, cierpiał na chorobę krzepnięcia krwi, hemofilię B.
Co najmniej dwie z jej pięciu córek, Alice i Beatrice, były nosicielkami. Królewskimi hemofilkami pochodzącymi od Wiktorii byli jej prawnukowie: carewicz Rosji Aleksiej Nikołajewicz, Alfons, książę Austrii, Infante Gonzalo z Hiszpanii.
37
W 1856 roku wprowadzono Krzyż Wiktorii - najwyższe odznaczenie brytyjskie, kanadyjskie, australijskie i nowozelandzkie za odwagę.
Wprowadzono je aby nagradzać czyny męstwa podczas wojny krymskiej.

Najnowsze tematy

Ciekawostki o Elbrusie
Elbrus jest starym stratowulkanem o niemal symetrycznej budowie. Uznaje się go za uśpiony, gdyż od około dwóch tysięcy lat nie odnotowano jego erupcji ...
Ciekawostki o Cotopaxi
Cotopaxi to jeden z najwyższych czynnych wulkanów. Jest stratowulkanem o niemalże idealnym stożku, który dla rdzennej andyjskiej ludności był zawsze p ...
Ciekawostki o Atakamie
Pustynia Atakama w Chile jest ogromną przestrzenią o marsjańskim krajobrazie. Jest najbardziej suchą niepolarną pustynią na świecie i drugą pod względ ...
Ciekawostki o Montanie
Mottem tego jednego z największych stanów jest "złoto i srebro", ale w przypadku Montany znaczy to znacznie więcej. Oprócz bogatych złóż  mineralnych, ...
Ciekawostki o Marku Grechucie
Marek Grechuta był jedną z największych indywidualności. Był prawdziwym artystą o wielu talentach: piosenkarza, poety, kompozytora, malarza, architekt ...
Ciekawostki o Saharze
Nazwa pustyni wywodzi się z języka arabskiego, gdzie słowo ṣaḥārā oznacza pustynie (rodzaj żeński w liczbie mnogiej). Przynajmniej przez kilka tysięcy ...
Ciekawostki o grzybach
Grzyby występują na całym świecie i rosną w szerokim zakresie siedlisk. Można je spotkać w ekstremalnych środowiskach, takich jak pustynie lub obszary ...
Ciekawostki o oryksie arabskim
Piękne białe antylopy o szlachetnej głowie i pięknych oczach z długimi lekko zakrzywionymi rogami. Znakomicie przystosowane do życia na pustyni w wyso ...

Podobne tematy

Ciekawostki o zamku Windsor
Zamek Windsor ucieleśnia prawie tysiącletnią historię architektury. Związany jest silnie z angielską i późniejszą brytyjską rodzina królewską. Zbudowa ...
Ciekawostki o Marii Antoninie Austriaczce
Maria Antonina była arcyksiężną Austrii oraz królową Francji i Nawarry, jako żona króla Ludwika XVI. Żyła w latach 1755-1793. Zmarła w wieku trzydzie ...
Ciekawostki o Anglii
Nazwa Anglia wywodzi się od staroangielskiego "kraina aniołów". Historia stolicy - Londynu sięga czasów rzymskich. Anglia nie jest dużym krajem, jedn ...
Ciekawostki o Glastonbury
Glastonbury - jedno z najbardziej zagadkowych miejsc w Anglii. Miejsce to przyciąga ludzi o przeróżnych zainteresowaniach. Romantycy przyjeżdżają tu w ...
Ciekawostki o Alicji Battenberg
Alicja Battenberg księżna Grecji i Danii, arystokratka niemiecka, matka Filipa księcia Edynburga, męża królowej Elżbiety II i tym samym jej teściowa, ...
Ciekawostki o Camilli Parker Bowles
Od 50 lat jej życie toczy się u boku obecnego króla Karola III. Pochodzi z dobrze sytuowanej, szlacheckiej rodziny. Ma za sobą burzliwą historię, nieu ...
Ciekawostki o Szkocji
Szkocja jest bardzo malowniczym, wyżynno-górskim krajem położonym na północy Wysp Brytyjskich. Od najdawniejszych czasów lokalna ludność broniła zacię ...
Ciekawostki o królowej Elżbiecie II
Elżbieta II, królowa Wielkiej Brytanii z dynastii Windsorów, córka króla Jerzego VI i Elżbiety Bowes-Lyon, była najdłużej panującym monarchą Wielkiej ...

Powiązane artykuły