Państwa

Ciekawostki o Albanii

Znaleźliśmy 25 ciekawostek na temat Albanii

Kraina Orłów

Albania jest niewielkim państwem leżącym na Półwyspie Bałkańskim. Ten nieduży i słabo rozwinięty gospodarczo kraj charakteryzuje się górzystym krajobrazem i śródziemnomorskim klimatem.
1
Albania, oficjalnie Republika Albanii, jest państwem leżącym w Europie Południowo-Wschodniej, na Bałkanach (Półwysep Bałkański).
Graniczy z Czarnogórą i Kosowem na północy, Macedonią na wschodzie i Grecją na południu. Na zachodzie naturalną granicą są wybrzeża Adriatyku i Morza Jońskiego - Albania jest jednym z krajów śródziemnomorskich.

Od Włoch Albanię oddziela 72 km cieśnina Otranto - cieśnina łącząca Morze Adriatyckie z Morzem Jońskim i oddzielające od siebie półwyspy Apeniński i Bałkański. Cieśnina posiadała szczególnie strategiczne znaczenie podczas I wojny światowej.
2
Albania jest niewielkim krajem, którego powierzchnia wynosi 28 748 km2 (porównywalna z powierzchnią województwa wielkopolskiego).
Jest państwem nieco mniejszym od Belgii, a z 2,82 milionami mieszkańców liczy około trzech czwartych ludności Bośni i Hercegowiny.
3
"Ty, Albanio, daj mi honor, nazwij mnie Albańczykiem" - jest to dewiza Albanii.
Jednym z symboli państwa jest flaga Albanii, którą od 1992 roku jest czerwony prostokąt z czarnym dwugłowym orłem po środku.

28 listopada w Albanii obchodzony jest dzień flagi.

Kolejnym symbolem tego kraju jest herb, który bazuje na pieczęci Skanderbega, albańskiego bohatera narodowego z XV wieku. Przedstawia on czarnego dwugłowego orła na czerwonej tarczy herbowej.

Od 2002 roku nad orłem znajduje się złoty rysunek "hełmu Skanderbega".

Dwugłowy orzeł był godłem Cesarstwa Bizantyńskiego (Cesarstwa Wschodniorzymskiego).
4
Stolicą Albanii od 8 lutego 1920 roku jest Tirana.
Tirana jest także największym miastem Albanii, największym ośrodkiem przemysłowym i centrum kulturalnym kraju.

Miasto leży nad trzema rzekami: Laną, Tiraną i Tërkuzë. Znajduje się tam siedem szkół wyższych, z których najważniejszą jest założony w 1957 roku Uniwersytet Tirański.

Głównym zabytkiem miasta jest meczet Ethema Beja z XVIII wieku.

Polonicami w Tiranie są: Towarzystwo Fryderyka Chopina i Towarzystwo Przyjaźni Albańsko-Polskiej.
5
Albania jest krajem górzystym, gdzie góry i wyżyny zajmują 75% powierzchni.
Obszary powyżej 1 000 m n.p.m. stanowią 28,8% powierzchni kraju. Góry na terenie Albanii są południowym przedłużeniem wielkiego bałkańskiego łańcucha Gór Dynarskich.

Najbardziej rozległe pasma górskie to Alpy Albańskie na północy, Góry Korab na wschodzie, Góry Pindus na południowym wschodzie i Góry Skanderbeg w centrum kraju.

Najwyższym szczytem kraju jest wznoszący się przy granicy z Macedonią - Maja e Korabit o wysokości 2 764 m n.p.m.

Jedna z najbardziej niezwykłych cech południa Albanii są Góry Ceraunia, rozciągające się na około 100 km, które opadają pionowo do Morza Śródziemnego.

W obrębie Gór Środkowoalbańskich leży Kotlina Korczy, która jest największą kotliną w kraju. Jej dno spoczywa na wysokości około 800 m n.p.m.

Tereny górskie Albanii są w wielu miejscach poprzecinane dolinami rzecznymi.
6
Niziny zajmują jedną czwartą powierzchni kraju i skupiają się w pasie nadbrzeżnym w postaci aluwiów, maksymalnie do 50 km w głąb lądu.
Strefę nadmorską zajmuje Nizina Albańska. Zalegają na niej osady morskie i rzeczne.
7
Niezwykłą cechą krajobrazu Albanii jest obecność wielu jezior.
Na północnym zachodzie znajduje się największe jezioro Europy Południowej - krasowe Jezioro Szkodra, leżące na pograniczu Albanii i Czarnogóry.

Na południowym wschodzie kraju znajduje się Jezioro Ochrydzkie, które jest jednym z najstarszych nieprzerwanie istniejących jezior na świecie. Jest to jedno z najgłębszych i najstarszych jezior w Europie, z unikalnym ekosystemem wodnym o światowym znaczeniu, z ponad 200 endemicznymi gatunkami.

Brzeg Jeziora Ochrydzkiego w Macedonii Północnej został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 1979 roku, a w1980 roku obszar ten został rozszerzony o kulturowy i historyczny obszar Ochrydy. Albańska strona Jeziora Ochrydzkiego również została wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO w 2019 roku.

W 2010 roku NASA nazwała imieniem Jeziora Ochrydzkiego jedno z jezior Tytana.
8
Na południu kraju rozciąga się Duże i Małe Jezioro Prespa .
Jezioro Prespa leży na styku Macedonii Północnej, Albanii i Grecji. Jest to system dwóch jezior oddzielonych przesmykiem. Są to najwyższe jeziora tektoniczne na Bałkanach. Znajdują się na wysokości 853 m. Żyje w nich 9 endemicznych gatunków ryb.
9
Najdłuższą rzeką w kraju jest Drin, która zaczyna się u zbiegu jej dwóch górnych źródeł: Czarnego i Białego Drin.
Rzeka ma 335 km długości, z czego 285 km przepływa przez Albanię, a pozostała część przez Kosowo i Macedonię Północną.
10
Albania, choć jest niewielkim krajem, charakteryzuje się znacznym bogactwem ekosystemów i siedlisk lądowych i morskich.
Najbardziej rozpowszechnionym ekosystemem lądowym są lasy, które zajmują 36% powierzchni kraju. Lasy północnej Albanii są podobne do lasów Europy kontynentalnej, a lasy południowej Albanii przypominają lasy Basenu Morza Śródziemnego.

Dominują w nich drzewa liściaste (56,8%). Są to głównie dęby (12 gatunków) i buki (18,4%). Lasy iglaste stanowią 16,4% całkowitej powierzchni leśnej. Dominuje w nich sosna czarna, która jest jednym z najważniejszych gatunków drzew w kraju.

Albania posiada bogactwo ekosystemów podmokłych wspierających różnorodne i unikalne siedliska. Najbogatsze regiony podmokłe występują w szczególności na równinie przybrzeżnej.
11
W Albanii rośnie około 3000 różnych gatunków roślin, z których wiele jest wykorzystywanych do celów leczniczych.
Zarejestrowano tam ponad 353 gatunki ptaków, w tym 11 gatunków zagrożonych na całym świecie. Występuje tam wiele gatunków ptaków drapieżnych, m.in. orły, jastrzębie, sokoły i sępy.

Orły są szeroko rozpowszechnione w całym kraju, a różne gatunki zamieszkują różne siedliska. Największym ptakiem drapieżnym jest orzeł przedni. Występuje głównie na obszarach górskich, klifach.

Jednym z najsłynniejszych gatunków dzikiej przyrody Albanii jest niedźwiedź brunatny, będący jednym z najcenniejszych elementów bioróżnorodności i odgrywającym również ważną rolę w utrzymaniu bioróżnorodności. Występuje w dużej części kraju (druga co do wielkości populacja w Europie).
12
W kraju wyznaczono 15 parków narodowych.
Jeden z nich został określony jako park morski (Karaburun-Sazan).
13
Historia Albanii jest częścią historii Europy.
W starożytności tereny dzisiejszej Albanii zamieszkiwały plemiona iliryjskie, trackie i greckie. W III w p.n.e. tereny te zostały zaanektowane przez Rzym i stały się częścią rzymskich prowincji Dalmacji, Macedonii i Mezji.

Terytoria te pozostawały pod kontrolą Rzymu i Bizancjum aż do migracji Słowian w VII wieku, a w IX wieku zostały zintegrowane z Cesarstwem Bułgarskim.
14
W średniowieczu powstało Księstwo Arbanon (Arbër) i sycylijska unia znana jako średniowieczne Królestwo Albanii.
Niektóre tereny stały się częścią Cesarstwa Weneckiego, a później Serbii. Między XIV a XV wiekiem większość współczesnej Albanii była zdominowana przez księstwa albańskie, aż do ich upadku w wyniku inwazji Imperium Osmańskiego.

Pod kontrolą osmańską Albania pozostawała do 1912 roku, kiedy to powstało pierwsze niezależne państwo albańskie.
15
Tuż przed II wojną światową Albania została zajęta przez Włochy.
Po upadku państw osi Albania stała się państwem komunistycznym - Ludowo-Socjalistyczną Republiką Albanii - aż do upadku bloku wschodniego w 1990 roku.

Po upadku reżimu komunistycznego, w sytuacji załamania gospodarczego pojawiły się niepokoje społeczne, co doprowadziło w latach 90. do albańskiej diaspory, głównie do Włoch, Grecji, Szwajcarii, Niemiec i Ameryki Północnej.

Kulminacją kryzysu gospodarczego była wojna domowa w 1997 roku, która pochłonęła ponad tysiąc ofiar śmiertelnych. W wyniku przedterminowych wyborów do władzy doszła postkomunistyczna opozycja.

Po ośmiu latach sprawowania władzy Socjalistyczna Partia Albanii utraciła władzę, a w 2005 roku przejęła ją koalicja partii opozycyjnych, na czele z Partią Demokratyczną.
16
Albania jest kandydatem do Unii Europejskiej.
Jej akcesję do Unii popiera 96% obywateli. Od 2009 roku Albania jest członkiem NATO.
17
Albania dzieli się na dwie etniczne części, granica między nimi przebiega w pobliżu Tirany.
Północ kraju zamieszkują Geogowie, posługujący się dialektem gegijskim języka albańskiego, a południe Toskowie, posługujący się dialektem toskijskim, stanowiącym podstawę kodyfikacji współczesnego języka literackiego Albanii.

Wśród Tosków powszechna jest znajomość języka greckiego. Ich społeczność jest dwuwyznaniowa - większość wyznaje islam, wyznawcy prawosławia stanowią tam mniejszość.

Geogowie są również dwuwyznaniowi, z większością wyznającą islam, ale grupę mniejszościową stanowią katolicy.

18
Nazwa Geogów wywodzi się od słów Gijant, Gegant, Gigand, oznaczających olbrzymów.
Homer w "Iliadzie" pisał, że ziemia za Górami Akrokeraunijskimi jest zamieszkiwana przez olbrzymów. Geogowie opisywani byli też jako bałkańscy Cyklopi i uznawani byli za najwyższych mieszkańców Bałkanów.
19
Religia w Albanii zdominowana jest przez islam i chrześcijaństwo.
56,7% ludności Albanii wyznaje islam, co czyni ją największą religią w kraju, a Albanię jedynym krajem leżącym w całości w Europie, w którym muzułmanie stanowią większość społeczeństwa. Większość albańskich muzułmanów jest sunnitami.

Chrześcijaństwo reprezentowane jest głównie przez katolicyzm (10,03%) i prawosławie (6,75%). Chrystianizacja Albanii trwająca od I w n.e. dokonała się ostatecznie w obrządku greckim.

Prze kilka dziesięcioleci Albania była pod rządami działacza komunistycznego, Envera Hoxhy, który propagował ateizm państwowy. W tym czasie religia była zakazana i potępiana.
20
W górskim rejonie południowej Albanii znajduje się mała mieścina Lazarat, która do niedawna była centrum uprawy konopi indyjskich i produkcji marihuany w Europie.
Wytwarzano tam rocznie 900 ton marihuany o wartości 4,5 mld euro, czyli nieco mniej niż połowa PKB Albanii. Kontrahenci z Holandii, Niemiec, Włoch i z całych Bałkanów ściągali tam każdego dnia. Za kilogram marihuany płacili 500-800 euro.

Legenda głosi, że przy zakupie na własny użytek, do spożycia "legalnego" promocyjna cena dla miejscowych wynosiła 350 euro za kilogram.

Proceder zakończył się w chwili, gdy Albania zapragnęła wstąpić do Unii Europejskiej. Dziś w Lazarat oprócz policji, stacjonują oddziały wojskowe, aby czuwać nad normalnym funkcjonowaniem wioski. Nie ma jednak pewności, że gdzieś w Górach Gjerë nie powstaje nowa marihuanowa stolica Europy.
21
Albania jest krajem bunkrów.
Znajduje się tam kilkaset tysięcy schronów, popularnie zwanych bunkrami. Zostały zbudowane w latach 1972-1984. Decyzję o ufortyfikowaniu państwa podjęto na XII Plenum KC Albańskiej Partii Pracy w 1971 roku.

Obecnie istnieje akcja „Concrete Mushrooms” zachęcająca do wykorzystania schronów.
22
Albania ma jedną z najdłuższych historii uprawy winorośli w Europie.
Winorośl była tam naturalnie uprawiana już w epoce lodowcowej. Najstarsze znalezione tam nasiona maja od 4000 do 6000 lat.

W 2009 roku kraj wyprodukował około 17 500 ton wina.
23
Albania posiada drugie co do wielkości złoża ropy naftowej na Półwyspie Bałkańskim.

Na pierwszym miejscu plasuje się Rumunia.

Albania posiada 10 co do wielkości rezerwę ropy w Europie i 58 na świecie.

Jest także znaczącym producentem minerałów i należy do światowych producentów i eksporterów chromu. Jest również wiodącym producentem miedzi, niklu i węgla.

24
W 2014 roku The New York Times umieścił Albanię na 4. miejscu na świecie wśród destynacji turystycznych.
Większość przemysłu turystycznego koncentruje się wzdłuż Adriatyku i Morza Jońskiego na zachodzie kraju. Jednak Riwiera Albańska na południowym zachodzie kraju ma najbardziej dziewicze, malownicze plaże i często nazywana jest perłą albańskiego wybrzeża.

Innymi atrakcjami turystycznymi są tereny górskie: Alpy Albańskie, Góry Ceraunia, Góry Korab, a także historyczne miasta: Berat, Durres, Gjirokaster, Saranda, Szkodra i Korçë.
25
Albania dzieli wiele symboli związanych z jej historią, kulturą i wiarą.
Należą do nich:
  • kolory - czerwony i czarny
  • zwierzęta, takie jak orzeł przedni żyjący w całym kraju
  • stroje - fustanella (tradycyjny plisowany strój przypominający spódnicę), plis (białe filcowe nakrycie głowy bez ronda) i opinga (tradycyjne buty) - stroje te noszone są na specjalne okazje i uroczystości
  • rośliny - oliwka i czerwony mak, rosnące w całym kraju

Najnowsze tematy

Ciekawostki o Ołomuńcu
Ołomuniec leżący we wschodniej części Republiki Czeskiej jest pięknym, choć mało popularnym miastem. Jako stolica Moraw posiada bogatą historię, które ...
Teatro Amazonas - opera w sercu amazońskiego lasu deszczowego
Teatro Amazonas to jeden z najważniejszych teatrów Brazylii i główną atrakcją miasta Manaus. Zlokalizowany  w Largo de São Sebastião, historycznym cen ...
Ciekawostki o krowach
Kiedyś wypasane były w mniejszych stadach na wiejskich łąkach, dziś najczęściej spotykamy ja w dużych farmach nastawionych na przemysłową produkcję. D ...
Ciekawostki o długoszparze
Długoszpar, zwany także żarłaczem olbrzymim, jest drugą co do wielkości znaną rybą na świecie, po rekinie wielorybim. Długość jego ciała jest imponują ...
Ciekawostki o Niemczech
Nasi zachodni sąsiedzi to kraj o burzliwej historii. Stamtąd pochodzi tradycja i kultura średniowiecznej chrześcijańskiej Europy ale i także jeden z n ...
Ciekawostki o Alfredzie Noblu
Żyjący w XIX wieku Alfred Nobel najbardziej znany jest z tego, że przekazał swoją fortunę na ustanowienie Nagrody Nobla, choć wniósł on także wielki w ...
Ciekawostki o Rzymie
Historia Rzymu trwa nieprzerwanie od 28 wieków, choć wiadomo że obszar ten był zamieszkiwany przez ludzi dużo wcześniej. Rzym jest jednym z najdłużej ...
Ciekawostki o Afryce
To właśnie z Afryki na podbój świata wyruszyli pierwsi przodkowie współczesnego człowieka. Choć w starożytności w Afryce rozwijały się i rozkwitały po ...

Podobne tematy

Ciekawostki o Luksemburgu
Luksemburg jest jednym z najmniejszych suwerennych państw w Europie. Jako parlamentarna monarchia konstytucyjna, na czele której stoi Wielki Książę He ...
Ciekawostki o Bułgarii
Bułgaria to niewielki kraj w Europie południowo-wschodniej, niewiele większy od Islandii czy amerykańskiego stanu Tennessee. Jego powierzchnia jest ba ...
Ciekawostki o Austrii
Austria jest niewielkim państwem leżącym w Europie Środkowej. Jest krajem górzystym, w którym dwie trzecie powierzchni zajmują Alpy. Z powodu swojej g ...
Ciekawostki o Rumunii
Rumunia jest największym państwem Europy Południowo-Wschodniej i dwunastym co do wielkości krajem w Europie. Zamieszkuje ją ponad 21 milionów ludzi, k ...
Ciekawostki o Węgrzech
Węgry to stosunkowo niewielkie państwo śródlądowe, położone w środkowej części Europy. Jest to kraj, w którym znajdują się największe na świecie, po I ...
Ciekawostki o Portugalii
Portugalia to stosunkowo niewielki kraj na zachodnim krańcu Europy. Od lat kraj ten przyciąga turystów z całego świata swoimi licznymi zabytkami archi ...
Ciekawostki o Czechach
Czechy to niewielki, wyżynno-górzysty kraj w Europie Środkowej, którego powierzchnia wynosi blisko 79 tys. km2. Mieszka tam niewiele ponad 10,5 mln lu ...
Ciekawostki o Republice Południowej Afryki
Republika Południowej Afryki jest najbardziej wysuniętym na południe krajem Afryki. Zamieszkuje go wieloetniczne społeczeństwo obejmujące wiele różnyc ...