Rośliny

Ciekawostki o granacie właściwym

Znaleźliśmy 18 ciekawostek na temat granatu właściwego

Punica granatum - jedna z najstarszych roślin uprawnych

Granat to jedna z najstarszych roślin uprawnych, od kilku tysięcy lat znana i uprawiana na Bliskim Wschodzie. W starożytnym Egipcie i Grecji granat uznawano za roślinę świętą, symbol miłości, małżeństwa i płodności.
Znano też jego wartość leczniczą, którą dostrzegł już Hipokrates, lecząc nasionami granatu bezpłodność. Kobiety w starożytności upatrywały w owocach granatu sekret swojej urody i młodości.
Dziś cenimy głównie sok z tego owocu, który oprócz walorów smakowych posiada również wartość leczniczą. Ale nie tylko sok jest wartościowy, podobnie jak w przypadku innych roślin, kwiaty, nasiona, skórka owocu czy kora drzewa również znajdują swoje zastosowanie w różnych dziedzinach.

1

Granat właściwy (Punica granatum), zwany także granatowcem właściwym jest rośliną należącą do rodziny krwawnicowatych (Lythraceae).

Rodzina krwawnicowatych liczy około 600-650 gatunków skupionych w około 30-31 rodzajów. Najwięcej jej przedstawicieli występuje w strefie równikowej, ale zasięg rodziny obejmuje również strefę umiarkowaną (z wyjątkiem północnej części Eurazji i Ameryki Północnej, a także południowej części Ameryki Południowej i Australii).

W Polsce rodzina Lythraceae reprezentowana jest przez krwawnicę (Lythrum).

Granat właściwy reprezentuje ważną roślinę użytkową należącą do tej rodziny. Od tysięcy lat uprawiany jest w basenie Morza Śródziemnego i Persji, skąd pochodzi.

2

Granat należy do najstarszych roślin użytkowych uprawianych na Bliskim Wschodzie.

Były one tam uprawiane od kilku tysięcy lat. W Mezopotamii znaleziono gliniane tabliczki datowane na połowę III w. p.n.e. zapisane pismem klinowym, wspominające o granatach. 

Rozpowszechnienie granatów w rejonie Morza Śródziemnego zawdzięcza się przede wszystkim Fenicjanom, nazywanym przez Rzymian Punijczykami. W wykopaliskach archeologicznych w Gezer na terenie Palestyny odkryto nasiona granatu sprzed 5000 lat. Zachowane rzeźby i malowidła w najstarszych świątyniach Egiptu przedstawiają owoce granatu, co oznacza, że były tam znane już 2500 lat przed Chrystusem.

Szczątki tych owoców stwierdzono w grobowcach z różnych epok w górnym Egipcie, natomiast resztki ich kwiatów zostały znalezione po raz pierwszy w 1884 roku w grobowcu z XX dynastii.

O znaczeniu granatów świadczą też ich wizerunki w dziełach sztuki asyryjskiej, greckiej, bizantyjskiej i arabskiej. Owoc granatu figuruje też na monetach greckich obok głowy Ateny i skrzydlatej bogini zwycięstwa Nike. Na mozaikach i freskach widoczna jest Afrodyta - bogini miłości i piękna - trzymająca w dłoni owoc granatu.

3

Uprawa granatów rozpowszechniła się na trasie jedwabnego szlaku.

Stała się bardzo popularna w Japonii i Korei, gdzie zaczęto je uprawiać w formie zminiaturyzowanych drzew - bonsai.

4

Obecnie granaty uprawiane są w wielu krajach świata.

Wiodącymi producentami na świecie są Indie i Chiny, a następnie Iran, Turcja, Afganistan, USA, Irak, Pakistan, Syria i Hiszpania.

5

Nazwa owocu wywodzi się ze średniowiecznej łaciny: pōmum „jabłko” i grānātum „z nasionami”.

Starożytni nazwali ten złożony z kilkuset cząstek owoc malum granatum, czyli "jabłko ziarniste".

6

Granat właściwy jest krzewem lub niewielkim drzewem.

Jego wysokość wynosi od 3 do 5 metrów. Posiada wiele kolczastych gałęzi i jest długowieczny - niektóre okazy we Francji przeżywają 200 lat.

Liście Pomelo granatum są naprzeciwległe, eliptyczno-lancetowate, o długości 3-8 cm. Są ciemnozielone z wierzchu, błyszczące i całobrzegie.

Kwiaty są jasnoczerwone, 5-8 płatkowe, obupłciowe. Niektóre bezowocowe odmiany granatu uprawiane są dla samych kwiatów.

7

Owocem granatu jest jagoda przypominająca kształtem i wielkością duże jabłko.

Pokryty jest twardą, skórzastą łupiną najczęściej barwy purpurowej, fioletowej, ale też brązowej czy białoczerwonawej, z pozostającym na wierzchu kielichem.

Owoc zawiera 400-700 tępograniastych nasion, których MTS (masa tysiąca sztuk, używany w botanice skrót) wynosi 19-20 g. Nasiona otoczone są osnówkami (arillus), które najczęściej maja barwę czerwoną, ale także różową lub żółtą. 

8

Jadalną częścią owocu jest osnówka.

Ma ona galaretowatą konsystencję i jest bardzo soczysta. Jej barwa najczęściej jest czerwona, różowa lub żółta. Otrzymuje się z niej grenadynę - syrop z owoców granatu, często używany jako składnik koktajli.

Ostatnio wprowadza się do upraw odmiany granatów partenokarpicznych (beznasiennych).

9

Granaty mają wiele zastosowań kulinarnych.

Stanowią pyszny, soczysty owoc, którego sok świetnie gasi pragnienie. Jest on od dawna popularnym napojem na Bliskim Wschodzie i w Europie, jest też ostatnio szeroko dystrybuowany w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie.

Sok z granatów był szeroko stosowany w wielu irańskich potrawach i nadal można go znaleźć w tradycyjnych przepisach, takich jak fesenjān. Nasiona granatu są używane jako przyprawa znana jako anar dana, zwłaszcza w kuchni indyjskiej i pakistańskiej. W Meksyku owoce granatu są powszechnie używane do ozdabiania tradycyjnej potrawy chiles en nogada.

Z odmian dziko rosnących, których owoce mają kwaśny smak, w przemyśle otrzymuje się krystaliczny kwas cytrynowy. Z odmian słodkich produkuje się wina.

10

Owoc granatu jest nie tylko smaczny ale i zdrowy.

Znajduje się w nim całe mnóstwo witamin: B1, B2, B3, B5, B6, B9, C, E, K, oraz składników mineralnych: Ca, Fe, Mg, Mn, P, K, Na, Zn. Dodatkowo granat to bogactwo związków fenolowych i flawonoidów, w tym antocjanów.

Owoc granatu zawiera 10-20% cukrów i 2-5% kwasów organicznych - głównie jabłkowego i cytrynowego oraz 1,5% białek.

11

100 g owocu dostarcza 83 kcal.

Jest zaliczany do produktów o niskim indeksie glikemicznym o Ig wynoszącym 54.

12

Ze względu na obecność związków fenolowych i flawonoidów, granat charakteryzuje się silnymi właściwościami antyoksydacyjnymi.

Ponad to przypisuje mu się właściwości przeciwzapalne, hipoglikemiczne, kardioochronne i przeciwnowotworowe. Badania wykazały, że spożywanie soku z granatu powoduje obniżenie stężenia trójglicerydów i cholesterolu, zwłaszcza frakcji LDL.

Stwierdzono też, że picie soku z granatu powoduje redukcję poziomu glukozy i insulinooporność. 

13

Sok z granatu posiada właściwości antybakteryjne i przeciwgrzybicze.

Najsilniejsze działanie wykazuje wobec gronkowca złocistego (Staphylococcus aureus) oraz Candida albicans. Udokumentowano też, że sok z granatu działa przeciwwirusowo i anybakteryjnie na płytkę nazębną.

Stwierdzono także, że pozytywnie wpływa na pracę przewodu pokarmowego, łagodzi jego stan zapalny. W Azji odwar z kwiatów granatu stosowany jest jako lek przeciwbiegunkowy, a odwar z kory wykorzystuje się jako środek przeciwrobaczy. Zawiera on alkaloidy, które działają paraliżująco na tasiemce.

14

Owoc i skórka granatu znalazły zastosowanie w przemyśle kosmetycznym, jako cenne składniki kosmetyków pielęgnacyjnych.

Dobroczynne działanie na skórę posiada także olej z nasion granatu, tłoczony na zimno.

15

Kora, liście i drewno granatu wykorzystuje się w garbarstwie.

Zawierają one 32% garbników, które wykorzystuje się do garbowania cienkich, szlachetnych skór (safian) i produkcji farb.

16

Od nazwy tego owocu wzięła się nazwa pocisku - granat - pocisku rażącego odłamkami i energią wybuchu bądź zapalającego.

W języku hiszpańskim nazwa owocu brzmi granada. Od niej wzięły się nazwy geograficzne Grenada (państwo wyspiarskie na wyspie Grenada na Morzu Karaibskim), Granada (miasta w Nikaragui i Hiszpanii), Grenadyny (grupa wysp w Ameryce Środkowej).

17

Granat wymieniony jest ponad 30 razy w Biblii.

Znajduje się wśród siedmiu najważniejszych gospodarczo roślin obiecanych Żydom w Ziemi Obiecanej, biblijnym miejscu, do którego Mojżesz prowadził Izraelitów z Egiptu. Od nazwy owocu pochodzi wiele nazw miejscowości w Ziemi Świętej, a także imion postaci wymienionych w Biblii, lub bogów pogańskich.


18

Kwiaty i owoce granatu były częstym motywem dekoracyjnym w cywilizacji asyryjskiej, semickiej i egipskiej.

Żydzi zdobili nimi szaty kapłanów czy posągi. Owoc symbolizował wierność Pięcioksięgowi, a korona królewska Żydów powstała na wzór owocu granatu.

Najnowsze tematy

Teatro Amazonas - opera w sercu amazońskiego lasu deszczowego
Teatro Amazonas to jeden z najważniejszych teatrów Brazylii i główną atrakcją miasta Manaus. Zlokalizowany  w Largo de São Sebastião, historycznym cen ...
Ciekawostki o krowach
Kiedyś wypasane były w mniejszych stadach na wiejskich łąkach, dziś najczęściej spotykamy ja w dużych farmach nastawionych na przemysłową produkcję. D ...
Ciekawostki o długoszparze
Długoszpar, zwany także żarłaczem olbrzymim, jest drugą co do wielkości znaną rybą na świecie, po rekinie wielorybim. Długość jego ciała jest imponują ...
Ciekawostki o Niemczech
Nasi zachodni sąsiedzi to kraj o burzliwej historii. Stamtąd pochodzi tradycja i kultura średniowiecznej chrześcijańskiej Europy ale i także jeden z n ...
Ciekawostki o Alfredzie Noblu
Żyjący w XIX wieku Alfred Nobel najbardziej znany jest z tego, że przekazał swoją fortunę na ustanowienie Nagrody Nobla, choć wniósł on także wielki w ...
Ciekawostki o Rzymie
Historia Rzymu trwa nieprzerwanie od 28 wieków, choć wiadomo że obszar ten był zamieszkiwany przez ludzi dużo wcześniej. Rzym jest jednym z najdłużej ...
Ciekawostki o Afryce
To właśnie z Afryki na podbój świata wyruszyli pierwsi przodkowie współczesnego człowieka. Choć w starożytności w Afryce rozwijały się i rozkwitały po ...
Ciekawostki o Kasprowym Wierchu
Kasprowy Wierch należy do najpopularniejszych tatrzańskich szczytów. Rocznie odwiedza go cztery tysiące turystów, a dzięki istniejącej od 1936 roku ko ...

Podobne tematy

Ciekawostki o awokado
Awokado zwane również smaczliwką wdzięczną, gruszką aligatora lub jądrami rosnącymi na drzewie, to podstawowy składnik diety Azteków. Ostatnio owoc te ...
Ciekawostki o pomarańczach
Pomarańcze to bardzo słodkie cytrusy posiadające wiele cennych składników odżywczych. Zawierają witaminę C, kwas foliowy, witaminy B1 i B2 oraz minera ...
Ciekawostki o oliwkach
Nie wiadomo dokładnie kiedy i gdzie wyrosło pierwsze drzewo oliwne, charakterystyczne dla rejonu śródziemnomorskiego. Paleobotanicy twierdzą, że dziki ...
Ciekawostki o borówce amerykańskiej
Borówka amerykańska to bardzo smaczny owoc, chętnie spożywany przez wszystkich. Dzięki swoim wartościom odżywczym zaliczana jest do tzw. superfoods i ...
Ciekawostki o ananasie
Ten aromatyczny owoc znany jest w Europie dzięki Krzysztofowi Kolumbowi. W Polsce uprawą ananasów zajął się Kazimierz Poniatowski, który założył szkla ...
Ciekawostki o Mandarynkach
Swoją nazwę zawdzięczają Chinom, z których przybyły na zachód i skąd wywodzi się urzędnicza profesja mandarynów - członków cesarskiej administracji te ...
Ciekawostki o figach
Przez wieki drzewa figowe traktowano z nabożnym szacunkiem, nieuzasadnione ścięcie drzewa karane było śmiercią. Figowce należą do najstarszych roślin ...
Ciekawostki o jagodzie kamczackiej
Do niedawna nie była szerzej znana, a tym bardziej kojarzona z działaniem prozdrowotnym. Jak się jednak okazuje, ten znany na wschodzie od wieków owoc ...