Miasta

Ciekawostki o Ołomuńcu

Znaleźliśmy 19 ciekawostek na temat Ołomuńca

Historyczna stolica Moraw

Ołomuniec leżący we wschodniej części Republiki Czeskiej jest pięknym, choć mało popularnym miastem. Jako stolica Moraw posiada bogatą historię, której odzwierciedleniem jest jej Stare Miasto z pięknymi zabytkowymi kamienicami, licznymi fontannami, Ratuszem i symbolem miasta, którym jest trzydziestopięciometrowa Kolumna Trójcy Przenajświętszej z XVIII wieku, wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

1
Ołomuniec jest czeskim miastem położonym we wschodniej części kraju, na Morawach.

Stanowi historyczną stolicę Moraw i jest głównym miastem regionu Hana (region etnograficzny w środkowych Morawach). Miasto położone jest w Kotlinie Górnomorawskiej, u ujścia Młyńskiego Potoku i Bystrzycy do Morawy.

Jest stolicą kraju ołomunieckiego (region administracyjny w Czechach, odpowiednik polskiego województwa), a także archidiecezji Kościoła rzymskokatolickiego i Czechosłowackiego Kościoła Husyckiego (wspólnota religijna w Czechach i na Słowacji) oraz eparchii (wschodni odpowiednik diecezji zachodniej) Kościoła Prawosławnego Czech i Słowacji.

2
Jest szóstym co do wielkości miastem Czech, pod względem liczby ludności.

Powierzchnia miasta wynosi 103,33 km2, z populacją 99 496 osób.

3
Ołomuniec i okolice należą do najcieplejszych miejsc w Czechach.

Panuje tam nizinny, łagodny klimat, bez większych wahań temperatur. Najchłodniejszym miesiącem jest styczeń, w którym średnia temperatura waha się od  −1 do −4°C. Latem temperatura sięga 25 °C, czasami przekracza 30 °C.  


4
Centrum miasta znajduje się na wysokości 219 m n.p.m.

Obszar zajęty przez miasto ma charakter płaskiej równiny ograniczonej od zachodu i wschodu pasem wyżyn. Zabytkowe centrum miasta położone jest na trzech wzgórzach: św. Wacława, św. Michała i św. Piotra. Północne tereny miasta graniczą z Parkiem Krajobrazowym  Litovelské Pomoraví.

5
Ołomuniec prawdopodobnie powstał na miejscu rzymskiego fortu.

Został założony w okresie Cesarstwa Rzymskiego jako Iuliomontium (Góra Juliusza). Nie jest to wprawdzie udokumentowane, ale wykopaliska archeologiczne w pobliżu miasta ujawniły pozostałości rzymskiego obozu wojskowego z czasów wojen markomańskich pod koniec II wieku.

Pod koniec VII wieku powstała tam pierwsza słowiańska osada.

6
Ołomuniec powstał w połowie X wieku.

Miejsce to było ważnym punktem na skrzyżowaniu szlaków handlowych: rzecznego, łączącego Odrę z Dunajem oraz transkontynentalnego prowadzącego od Pragi przez Bramę Morawską, Kraków, Przemyśl aż do Kijowa. Był to szlak radanitów - kupców, głównie żydowskich, którzy we wczesnym średniowieczu pośredniczyli w handlu między Europą zachodnią a Bliskim i Dalekim Wschodem oraz między krajami chrześcijańskimi i pogańskimi a światem islamu.

7
Około 981-990 roku Ołomuniec został opanowany przez Mieszka I.

Do roku 1003 Bolesław Chrobry włączył do państwa polskiego całe Morawy i w polskich rękach pozostały do 1031 roku. Za Mieszka II Morawy przeszły we władanie czeskie.

Morawy stały się częścią czeskiego państwa Przemyślidów, a Ołomuniec stał się miastem królewskim. W 1306 roku król Wacław III podczas wyprawy do Polski (był tytularnym królem Polski) zatrzymała się w Ołomuńcu, gdzie w pobliżu katedry został zasztyletowany przez najemnego niemieckiego żołnierza Konrada z  Botenštejnu. Wynikiem tego zabójstwa było wygaśnięcie dynastii Przemyślidów w linii męskiej.


 

8
W XVI wieku do Ołomuńca przybyli jezuici.

Założyli kolegium jezuickie, które w 1573 roku stało się uniwersytetem. Obecnie jest to Uniwersytet Palackiego, najstarszy uniwersytet na Morawach i drugi pod względem starszeństwa w całych Czechach (po Uniwersytecie Karola w Pradze, który został założony w 1348 roku).

9
Po wojnie trzydziestoletniej miasto utraciło status stolicy Moraw na rzecz Brna.

W latach 1794-1797 wybitny francusko-amerykański żołnierz i polityk, markiz Lafayette (brał udział w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych po stronie kolonistów i odegrał ważna rolę w rewolucji francuskiej), był internowany w Ołomuńcu jako więzień polityczny monarchii naddunajskiej po tym, jak został schwytany przez koalicję antyfrancuską we Flandrii w 1792 roku, a następnie więziony przez Prusy.

10
W 1841 roku miasto otrzymało połączenie kolejowe.

Uruchomiono linię kolejową z Ołomuńca do Pragi, a w 1899 roku w mieście kursował pierwszy tramwaj.

Pod koniec XIX wieku Ołomuniec posiadał sześć kościołów katolickich, kościół protestancki, Synagogę, gimnazjum niemieckie i czeskie oraz szereg innych placówek oświatowych. Miasto było ośrodkiem przemysłowym, siedzibą władz regionu i sądu rejonowego.

11
W Ołomuńcu istniała duża społeczność żydowska.

Żydzi osiedlili się tam już w 906 roku. Od 1060 roku musieli mieszkać w wydzielonej części miasta i nosić żółtą odznakę w kształcie koła (tak oznaczani byli Żydzi w średniowieczu). W 1454 roku wszystkich Żydów wypędzono z Ołomuńca - prawo to obowiązywało do 1848 roku.

    Dowiedz się więcej...
12
W 1971 roku historyczne centrum miasta zostało ogłoszone Miejskim Centrum Zabytków.

Stare Miasto w Ołomuńcu jest drugim, po centrum Pragi, największym zespołem zabytkowym Czech. Zbudowane jest ono głównie w stylu renesansowym i barokowym. Najbardziej eksponowanym zabytkiem Starego Miasta jest stojąca na Rynku Górnym kolumna Trójcy Przenajświętszej, która w 2000 roku została wpisana pod numerem 859 na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

    Dowiedz się więcej...
13
Na Górnym Rynku w Ołomuńcu znajduje się też gotycki ratusz - zabytkowy budynek dawnej siedziby władz miejskich.

Został wzniesiony w XIV wieku, a w wieku XV rozbudowano go. Najcenniejszymi zabytkami wnętrza są gotycka Sala Obrad z pięknym sklepieniem i kaplica św. Hieronima, wyposażona w siedem cennych obrazów.

Na 76-metrowej wieży Ratusza, od XV wieku znajduje się zegar astronomiczny (orloj) z poruszającymi się figurkami, wybijający kuranty. Wygląd zegara zmieniał się wielokrotnie, obecny jego wizerunek powstał w 1955 roku, po rekonstrukcji zniszczonego w czasie II wojny zegara i prezentuje styl socrealistyczny. Znajdują się na nim sceny z życia i pracy mieszkańców regionu Hany. 

Zegar jest kolejnym symbolem Ołomuńca. Przed zegarem znajduje się makieta całego Starego Miasta wykonana z brązu.

14
Przy Václavském náměstí w Ołomuńcu znajduje się katedra św. Wacława.

Zbudowano ją w latach 1107-1131 jako romańską bazylikę, przebudowano w XIV wieku w stylu gotyckim, a w XIX wieku w stylu neogotyckim. W katedrze, w 1306 roku został pochowany zamordowany w Ołomuńcu król Wacław III. W 1326 roku jego szczątki przeniesiono na miejsce pochówku Przemyślidów w sali królewskiej kolegiaty na Zamku Zbrasław Pradze.

We wnętrzu katedry znajduje się grobowiec oraz rzeźba św. Jana Sarkandra - męczennika i świętego Kościoła katolickiego, patrona Moraw i Śląska.

Przy głównym ołtarzu katedry znajdują się najcenniejsze jej zabytki - cztery XV-wieczne figury Ojców Kościoła, autorstwa Mina da Fiesole. Znajdują się tam też relikwie św. Urszuli z Kolonii. Katedra św. Wacława posiada największy dzwon na Morawach.

15
W pobliżu katedry znajduje się zbudowany około 1141 roku Pałac biskupi, który czasami błędnie nazywany jest Pałacem Przemyślidów.

Zachował się on jedynie częściowo; mur zachodni oraz południowy, a także wschodnie skrzydło budowli. Zachowane elementy pałacu uważane są za jedne z najwspanialszych dzieł romańskiej architektury mieszkalnej.

16
Jednym z najważniejszych przykładów architektury późnogotyckiej na Morawach jest kościół św. Maurycego w Ołomuńcu.

Został on zbudowany w XIII wieku i od tego czasu kilkakrotnie przebudowywany. Zdominowany jest przez dwie niezwykle asymetryczne wieże, które mają również różne proporcje.

W kościele tym znajdują się największe w Czechach organy. Zostały one zbudowane w 1745 roku przez Michaela Englera Młodszego (najsłynniejszy przedstawiciel wrocławskiej rodziny budowniczych organów) i znacznie rozbudowane przez firmę Rieger-Kloss w latach 1959-1971.

W kościele tym oraz w katedrze św. Wacława odbywa się Międzynarodowy Festiwal Organowy w Ołomuńcu.

17
Ołomuniec posiada wiele zabytkowych kamienic i pałaców.

Jednym z nich jest Dom Hauenschildów, renesansowy dom bogatej rodziny mieszczańskiej (od 1958 roku podlega on ochronie jako zabytek kultury). Pałac na przestrzeni dziejów gościł znamienite osoby; w 1619 roku zatrzymało się tam tureckie poselstwo, a po zdobyciu miasta na początku 1742 roku tymczasowo mieszkał w nim król pruski Fryderyk II.

W trakcie podróży na Morawy, w dniach 26-28 października 1767 roku zatrzymała się w tym domu rodzina Wolfganga Amadeusza Mozarta. Młody, jedenastoletni wówczas Mozart, mimo choroby komponował tam i ukończył VI Symfonię F-dur. Po tym, jak zachorował na ospę, rodzina Mozarta przeniosła się do budynku kapituły na zaproszenie dziekana.

Obecnie mieści się tam lokal, przy wejściu do którego umieszczona jest tablica pamiątkowa mówiąca o tym, iż salzburski kapelmistrz Leopold Mozart wraz z żoną i dziećmi mieszkali tu, w ówczesnej gospodzie „U černého orla”.


18
Jednym z najcenniejszych przykładów secesji wiedeńskiej w Ołomuńcu jest Villa Primavesi.

Łączy ona architekturę secesyjną wiedeńską i angielską, z widocznymi wpływami otaczającego willę baroku praskiego. Zbudowali ją wiedeńscy architekci dla rodziny ołomunieckich bankierów Primavesich w latach 1905-1906. Willa stoi w obrębie historycznej starówki Ołomuńca. Wnetrze składa się przede wszystkim z centralnego salonu z drewnianą klatką schodową i kominkiem, jadalni i przylegających do niej salonów.

Zważywszy na zamożność rodziny i jej zainteresowania artystyczne, willa wypełniona była najwyższej jakości dziełami sztuki. Dotyczyło to też zewnętrznej części posesji. Elementy wystroju zaprojektowali m.in. Gustav Klimt i Anton Hanak. Klimt namalował dla właścicieli kilka obrazów, portretował też członków rodziny Primavesi. Część dzieł Hanaka zachowała się do dziś. Są to m.in. krzesła i witraże.

W 2010 roku willa zyskała status zabytku kultury narodowej.

19
Ołomuniec obecnie posiada co najmniej 25 fontann.

Fontanny Ołomuńca rozmieszczone są w różnych punktach Starego Miasta. Część z nich wyróżnia się z racji wielkości, wartości artystycznej i znaczenia w dziejach miasta. Siedem z nich to kompozycje barokowe pochodzące z przełomu XVII i XVIII wieku, a ich tematami są postacie z mitologii i historii starożytnej.

Najnowsze tematy

Ciekawostki o Ojos del Salado
Ojos del Salado to stratowulkan należący do pasma górskiego Andów, położony na granicy Argentyny i Chile. Z wysokością 6891 m n.p.m. zajmuje pozycję n ...
Ciekawostki o Elbrusie
Elbrus jest starym stratowulkanem o niemal symetrycznej budowie. Uznaje się go za uśpiony, gdyż od około dwóch tysięcy lat nie odnotowano jego erupcji ...
Ciekawostki o Cotopaxi
Cotopaxi to jeden z najwyższych czynnych wulkanów. Jest stratowulkanem o niemalże idealnym stożku, który dla rdzennej andyjskiej ludności był zawsze p ...
Ciekawostki o Atakamie
Pustynia Atakama w Chile jest ogromną przestrzenią o marsjańskim krajobrazie. Jest najbardziej suchą niepolarną pustynią na świecie i drugą pod względ ...
Ciekawostki o Montanie
Mottem tego jednego z największych stanów jest "złoto i srebro", ale w przypadku Montany znaczy to znacznie więcej. Oprócz bogatych złóż  mineralnych, ...
Ciekawostki o Marku Grechucie
Marek Grechuta był jedną z największych indywidualności. Był prawdziwym artystą o wielu talentach: piosenkarza, poety, kompozytora, malarza, architekt ...
Ciekawostki o Saharze
Nazwa pustyni wywodzi się z języka arabskiego, gdzie słowo ṣaḥārā oznacza pustynie (rodzaj żeński w liczbie mnogiej). Przynajmniej przez kilka tysięcy ...
Ciekawostki o grzybach
Grzyby występują na całym świecie i rosną w szerokim zakresie siedlisk. Można je spotkać w ekstremalnych środowiskach, takich jak pustynie lub obszary ...

Podobne tematy

Ciekawostki o Parku Narodowym Czeska Szwajcaria
Park Narodowy Czeska Szwajcaria jest jednym z czterech parków narodowych w Republice Czeskiej. Głównym przedmiotem ochrony w parku są unikatowe forma ...
Ciekawostki o Morawach
Morawy to przepiękny region Czech, który mimo, iż położony jest tak blisko naszej południowej granicy, a nawet niewielka część tej historycznej krainy ...
Ciekawostki o Pradze
Praga jest stolicą Czech, leży nad Wełtawą w zachodniej części państwa. Jest największym i najbardziej popularnym czeskim miastem, które co roku odwi ...
Ciekawostki o Płocku
Płock jest miastem leżącym w centralnej Polsce nad Wisłą. Jego pełna uroczysta nazwa, zgodnie z preambułą Statutu Miasta brzmi: Stołeczne Książęce Mia ...
Ciekawostki o Manhattanie
Manhattan to miejsce, w którym narodził się Nowy Jork. I choć jest to jego najmniejsza dzielnica, to pełni ona funkcję gospodarczego i i administracyj ...
Ciekawostki o Słowacji
Słowacja jest niewielkim państwem śródlądowym, które w dzisiejszym kształcie powstało po podziale Czechosłowacji w 1993 roku. Jest jednym z państw gra ...
Ciekawostki o Zakopanem
Swoją popularność i turystyczny charakter zyskało pod koniec XIX wieku. Już kilka dekad później było poważnym ośrodkiem turystycznym i sportowym. W l ...
Ciekawostki o Los Angeles
Los Angeles, największe miasto Kalifornii i drugie co do wielkości miasto Stanów Zjednoczonych powstało w 1781 roku, kiedy to grupa osadników założyła ...

Powiązane artykuły