Ciekawostki o Roztoczańskim Parku Narodowym

Roztoczański Park Narodowy
Znaleźliśmy 20 ciekawostek na temat Roztoczańskiego Parku Narodowego

Najbardziej zalesiony park narodowy w Polsce

Roztoczański Park Narodowy zlokalizowany na Roztoczu Środkowym często określany jest mianem krainy jodły, buka i tarpana. Jest parkiem, którego gros ekosystemu stanowią lasy - jest najbardziej zalesionym parkiem narodowym w Polsce. Jest domem dla wielu zwierząt, a przede wszystkim dla konika polskiego, który stał się dla parku jego zwierzęciem herbowym.

1
Roztoczański Park Narodowy położony jest w województwie lubelskim, na Roztoczu Środkowym, w dolinie górnego Wieprza.
Obejmuje najcenniejsze przyrodnicze obszary Roztocza - krainy geograficznej łączącej Wyżynę Lubelską z Podolem (kraina historyczna i geograficzna na terytorium Ukrainy i Mołdawii). Jest to wyraźnie wypiętrzony wał wzniesień szerokości 12-32 km i długości około 180 km.

Najwyższe wzniesienie Roztocza osiąga 414 m n.p.m. (poza granicami Polski), w Polsce najwyższe wzniesienia to Długi Goraj (391,5 m n.p.m.) i Wielki Dział (390,4 m n.p.m.).
2
Został utworzony w 1974 roku.
Początkowo w jego skład weszło około 5 tys. ha lasów. Od tego czasu park ewoluował i powiększał swoją powierzchnię. Obecnie zajmuje obszar 8 483 ha, z czego 1029 ha (12,1%) stanowi obszar objęty ochroną ścisłą.

Lasy zajmują 8 102 ha (95,5%), a otulina parku 38 095,87 ha.
3
Historia tego obszaru ściśle związana jest majątkiem rodowym Zamoyskich, który powstał w 1589 roku, a siedzibę swoją miał w Zwierzyńcu.
Początki ochrony przyrody tego regionu również sięgają XVI wieku. Wówczas na obszarze należącym do ordynacji założonej przez kanclerza Jana Zamoyskiego utworzono zwierzyniec - rodzaj ogrodu, teren łowiecki. Teren ten otoczony był parkanem o długości około 30 km.

Obejmował on teren obecnego obszaru ochrony ścisłej Bukowa Góra oraz część obwodu Florianka. W zwierzyńcu tym znajdowały się jelenie, rysie, dziki, wilki, żbiki i tarpany.

Zwierzyniec został zlikwidowany pod koniec XVIII lub na początku XIX wieku. Zwierzęta zostały wypuszczone na wolność albo przekazane okolicznym mieszkańcom.
4
W pierwszej połowie XX wieku walory przyrodnicze tego terenu wywołały zainteresowanie wielu badaczy.
Zaczęto tworzyć tam rezerwaty leśne i florystyczne - w 1936 roku utworzono rezerwat Bukowa Góra, który obecnie jest obszarem ściśle chronionym.

W 1938 roku po raz pierwszy w Polsce wydano ustawę o ochronie ptaków drapieżnych w majątku rodziny Zamoyskich. Z Lasów Państwowych obrębów Kosobudy i Zwierzyniec należących do rodziny Zamoyskich utworzono park.

Park ten oraz przyległe doń tereny były świadkiem licznych bitew podczas powstania styczniowego i obu wojen światowych. Świadectwa tamtych tragicznych wydarzeń znajdują swoje odzwierciedlenie na cmentarzach w Zwierzyńcu i innych miejscowościach regionu.
5
Siedziba Roztoczańskiego Parku Narodowego znajduje się w odrestaurowanym domu dawnego administratora majątku Zamoyskich w Zwierzyńcu - Pałacu Plenipotenta, tzw. Plenipotentówce.
Jest to zabytkowa willa zarządców Ordynacji Zamoyskiej, wybudowana w stylu szwajcarskim w latach 1880-1890 za XIV Ordynata Tomasza Franciszka Zamoyskiego.
6
Symbolem Roztoczańskiego Parku Narodowego, jego zwierzęciem herbowym jest konik polski.

Jego protoplastą był występujący tam niegdyś, obecnie wymarły gatunek - tarpan. Na terenie parku prowadzona jest hodowla zachowawcza tej rasy w systemie rezerwatowym i stajennym.

Więcej informacji o koniku polskim znajdziesz tutaj.

7
Roztoczański Park Narodowy jest najbardziej zalesionym parkiem narodowym w Polsce.
Ekosystemy leśne są dominującym typem ekosystemów Parku. Obejmują najlepiej zachowane na Roztoczu drzewostany bukowe, jodłowe i grądowe. Różnorodność biocenozy zapewniają ekosystemy lądowe (łąki, roślinność kserotermiczna) i ekosystemy wodne, głównie rzeki oraz torfowiska.
8
Świat roślin w Roztoczańskim Parku Narodowym obejmuje ponad 1100 gatunków.
Wśród nich 950 gatunków to rośliny naczyniowe, około 200 mszaki i około 50 glony. Wśród roślin naczyniowych występują typowe gatunki środkowoeuropejskie, jak żywiec cebulkowy, kokorycz pusta, gatunki borealne (mącznica lekarska, pomocnik baldaszkowy, zimoziół północny), w tym także torfowiskowe (turzyca bagienna, przygiełka biała, bagnica torfowa, rosiczki).

Najbardziej charakterystycznymi elementami flory RPN są rośliny górskie: żywiec gruczołowaty, tojad dzióbaty, czosnek niedźwiedzi, podrzeń żebrowiec, paprotnica sudecka, paprotnik Brauna i in. 

Na uwagę zasługują też rośliny stepowe, jak wiśnia karłowata, dzwonek syberyjski, powojnik prosty oraz śródziemnomorskie, jak ożanka właściwa, ośmiał mniejszy.
9
Fauna Roztoczańskiego Parku Narodowego liczy ponad 3630 gatunków.
Wśród nich 3300 to bezkręgowce, a około 340 to kręgowce. Park jest ostoją dla ślimaka - świdrzyka zwodniczego i ślimaka żółtawego, pijawki lekarskiej, wielu chrząszczy, ważek, motyli, a także modliszki zwyczajnej.
10
Wśród ssaków żyjących w parku występują jelenie, sarny, dziki, lisy, wilki i borsuki.
W 1979 roku reintrodukowano bobry europejskie i obecnie w dolinie Wieprza rozwijają się kolonie tego ssaka.

Zarejestrowano tam około 190 gatunków ptaków, w tym orły, bociany i dzięcioły, 130 z nich regularnie na terenie Parku gniazduje (bocian czarny, kobuz, orlik krzykliwy, głuszec, jarząbek i in.).

Gady reprezentowane są przez jaszczurki, żmije pospolite i zaskrońce oraz zagrożonego żółwia błotnego.